Requiem for a Dream (film)
| Requiem for a Dream | ||||
|---|---|---|---|---|
 | ||||
| (Filmposter op en.wikipedia.org) | ||||
| Tagline | From the director of [Pi] | |||
| Regie | Darren Aronofsky | |||
| Producent | Eric Watson Palmer West | |||
| Scenario | Boek Hubert Selby Jr. Scenario Hubert Selby Jr. Darren Aronofsky | |||
| Gebaseerd op | Requiem for a Dream | |||
| Hoofdrollen | Ellen Burstyn Jared Leto Jennifer Connelly Marlon Wayans | |||
| Muziek | Clint Mansell | |||
| Montage | Jay Rabinowitz | |||
| Cinematografie | Matthew Libatique | |||
| Productiebedrijf | Thousand Words, Protozoa Pictures | |||
| Distributie | Artisan Entertainment | |||
| Première |  14 mei 2000(wereldpremière)  27 oktober 2000.svg.png){kind=small} 20 juni 2001 13 september 2001 | |||
| Genre | Drama | |||
| Speelduur | 102 minuten | |||
| Taal | Engels | |||
| Land van herkomst | Verenigde Staten | |||
| Budget | $ 4.500.000 (geschat) | |||
| Opbrengst | $ 7.390.108 (wereldwijd) | |||
| Gewonnen prijzen | 27 | |||
| Overige nominaties | 36 (genomineerd voor 1 Oscar) | |||
| Kijkwijzer |   Angst Geweld Grof taalgebruik Seks | |||
| (en) IMDb-profiel | ||||
| MovieMeter-profiel | ||||
| (mul) TMDb-profiel | ||||
| (en) AllMovie-profiel | ||||
| ||||
Requiem for a Dream is een Amerikaanse film uit 2000 geregisseerd door filmmaker Darren Aronofsky. Het is een verfilming van de gelijknamige roman uit 1978 geschreven door Hubert Selby Jr.. De hoofdrollen daarin worden gespeeld door Ellen Burstyn, Jared Leto, Jennifer Connelly, en Marlon Wayans. Burstyn werd voor haar rol in de film genomineerd voor de Academy Award voor Beste Actrice.
De film toont de verschillende vormen van verslaving, die ervoor zorgen dat de personages als het ware worden opgesloten in een droomwereld van desillusies en wanhoop. Deze droomwereld wordt vervolgens overgenomen en verwoest door de realiteit.[1]
Verhaal
Requiem for a Dream is het verhaal over het leven van verschillende drugsgebruikers. Het verhaal draait rond Sara Goldfarb, haar zoon Harry, Harry's vriendin Marion en zijn beste vriend Tyrone. Harry is een fervent gebruiker van heroïne, die zijn dagen vult door samen met zijn joodse vriendin Marion en zijn Afro-Amerikaanse makker Tyrone geld te verdienen om hun verslavingen te financieren. Harry wil het geld ook gebruiken om zijn droom voor Marion, een kledingwinkel met haar eigen ontwerpen, te financieren.
Sara Goldfarb is een vereenzaamde weduwe en de moeder van Harry. Ze vult haar dagen vooral met televisie kijken. Op een dag wordt ze opgebeld door iemand van een tv-programma, die haar vertelt dat ze is geselecteerd als kandidate om in een uitzending te verschijnen. Dit geeft haar de moed om weer de trotse en knappe vrouw te worden die ze eens was. Ze wil koste wat het kost afslanken om weer in de jurk te passen die haar overleden man zo mooi vond. Eerst volgt ze een dieet, maar omdat dit te lang duurt en niet werkt, gaat ze naar een dokter die haar speed voorschrijft, onder het mom van vermageringspillen. Ze vermagert, maar ze raakt ook al snel verslaafd. Ze ervaart hallucinaties en verzakt in een staat van labiliteit. Na een tijdje komt haar zoon Harry op bezoek en spreekt hij haar aan over de situatie, maar zijn moeder gaat alsnog door met inslikken om haar droom waar te maken.
Intussen dealen Harry en Tyrone drugs om aan geld te komen, maar na een tijdje heerst er in de stad een hevige schaarste. Tyrone en Harry zijn genoodzaakt om een lange reis te maken naar Miami. Ondertussen raakt Harry's arm, waarin hij heroïne injecteert, heviger ontstoken en brengt Tyrone hem naar het ziekenhuis. Eenmaal in het ziekenhuis bekijkt een dokter de arm en beseft dat er sprake is van heroïnegebruik, waardoor ze echter opgepakt worden. Marion is intussen nog steeds in de stad, wachtend op Harry, maar ze kan de ontwenningsverschijnselen niet meer aan en besluit om te gaan werken voor een pimp (Big Tim) in ruil voor drugs.
Uiteindelijk wordt Sara opgenomen in een psychiatrisch ziekenhuis, waar ze ECT ondervindt nadat andere geneesmiddelen geen werking hebben geleverd. De behandeling leidt tot een dissociatieve houding. Inmiddels belandt Tyrone, afkickend van de drugs, in de gevangenis waar hij racisme door de bewakers meemaakt en zware arbeid moet verrichten. Harry wordt geamputeerd en is van mening dat Marion hem nooit zal bezoeken, waardoor hij in tranen uitbarst. Op het eind krimpen de vier hoofdpersonages tot een foetushouding en is er een laatste glimp van Sara. In bed stelt ze zich nog steeds voor als de winnaar van de spelshow, waar een ideale, succesvolle Harry met zijn verloofde als gast arriveert en haar omhelst, zoals ze altijd gewild heeft.
Inhoud
Vertelinstantie
Er is geen centrale hoofdfiguur. De gebeurtenissen volgen elkaar op en nemen het standpunt van de verscheidene personages aan.
Plaats
Het verhaal speelt zich voor het grootste deel af in Coney Island. Twee personages reizen ook naar Miami, in de hoop daar drugs te kopen.
Tijdsduur
Er wordt geen precieze datum vermeld. Het begint waarschijnlijk enkele jaren nadat Harry afgestudeerd is, maar hoe oud hij is, is onbekend. Het eindigt wanneer de personages vermoedelijk geen mogelijkheden meer hebben om hun dromen tot stand te brengen. De enige aanduidingen zijn de verdelingen onder Summer, Fall en Winter. Dus er mag aangenomen worden dat het verhaal binnen minstens een half jaar afspeelt.
Personages
Hoofdrollen
| Acteur | Personage | |
|---|---|---|
| Sara Goldfarb | Ellen Burstyn | Deze vereenzaamde weduwe heeft eigenlijk geen redenen meer om te leven: ze woont alleen en wordt oud. Haar zoon Harry komt langs, maar vooral om haar televisietoestel te verpanden om de aankoop van drugs te financieren. Niettemin verzet Sara zich niet: Harry is haar enige kind, ze wil niets liever dan trots op hem te kunnen zijn. Over het algemeen is Sara naïef in de relatie met haar zoon, maar ook met andere mensen, in het bijzonder haar arts. Omdat ze wil afvallen, schrijft haar dokter haar verschillende drugs voor. Ze vermagert en raakt zonder volledige realisatie al snel verslaafd aan de drugs. Haar zoon Harry waarschuwt haar voor de gevaarlijke drugs die ze gebruikt, maar het deert haar niet. Het is wat haar gelukkig maakt, hetgeen waarvoor ze leeft. Het betekent tegelijk ook haar ondergang. |
| Harry Goldfarb | Jared Leto | Hij versterkt de band tussen zijn moeder, zijn vriendin Marion en zijn kameraad Tyrone. Met zijn moeder heeft hij een afstandelijke relatie en hij probeert dit te compenseren met een moderne televisie als cadeau. Ondanks dat hij meerdere keren tegen haar liegt over zijn status in de maatschappij, maakt hij zich zorgen om haar welzijn. Omdat Harry zijn leven heeft nooit begeleiding heeft gekend, mist hij zowel zelfvertrouwen als discipline. Ook heeft niemand ooit geprobeerd hem opnieuw op het goede spoor te zetten. |
| Marion Silver | Jennifer Connelly | Ze is de geliefde van Harry Goldfarb. Marion is van joodse afkomst. Zij ontvangt financiële steun van haar ouders, waarmee zij drugs koopt. Als nog is zij ontevreden, omdat ze meer wil dan geld; ze wil ook hun liefde, maar ze gelooft dat haar ouders niet in staat zijn om haar te begeleiden en lief te hebben. Daarnaast kreeg ze in haar jeugd erg weinig aandacht van hen. Dit maakt haar een nogal kwetsbaar persoon. Ze tekent graag modeontwerpen in haar vrije tijd. |
| Tyrone C. Love | Marlon Wayans | Tyrone is Harry's maatje en het omgekeerd pendant van Marion: zijn moeder was namelijk een arme Afro-Amerikaanse vrouw die wél in staat was tot liefhebben. Het maakte Tyrone's moeder niet uit of hij rijk of succesvol zou worden, maar Tyrone denkt dat rijk worden (door drugs te dealen) de enige manier is om zijn overleden moeder trots te maken. Van de vier personages is Tyrone de meest zorgzame en oplettende. In tegenstelling tot Harry en Marion is het hem lange tijd gelukt om zich financieel te onderhouden via de drugshandel. |
Nevenpersonages
Misschien hebben ze geen belangrijke rol, maar hun verband met de hoofdpersonages verduidelijken de persoonlijkheden van deze laatstgenoemden
| Acteur | Personage | Omschrijving |
|---|---|---|
| Tappy Tibbons | Christopher McDonald | Zijn uitzending heeft ten doel de kijkers hersenloos te maken. Ze worden ook gestimuleerd om altijd meer te kopen (consumptiemaatschappij). Tappy Tibbons is dus een van de vele Amerikaanse predikanten die uit alle macht proberen het publiek voor te schrijven hoe te leven. |
| Arnold the Shrink | Sean Gullette | Deze zelfingenomen man is de therapeut van Marion. Het is tussen Arnold en Marion aangenomen dat zolang zij seks met hem heeft, hij de ouders van Marion niet op de hoogte brengt dat ze niet meer behandeld wordt. |
| Big Tim | Keith David | Hij is geen junk, maar is toch aan iets verslaafd: vrouwen, met name seks. In ruil voor seks geeft hij drugs aan de vrouwen. Hij weet dus precies hoe een drugsverslaafde reageert. Maar hij heeft toch de overhand want de vraag naar drugs ligt uiteraard veel hoger dan zijn vraag naar seks. M.a.w. mocht Marion niet zijn zin doen, dan krijgt ze niks, want er is een ongelooflijk tekort aan drugs in de stad. |
Cameo's
Ze hebben geen essentiële rol, maar zijn toch buitengewone figuranten.
| Acteur | Personage | Omschrijving |
|---|---|---|
| Hubert Selby Jr. | Cipier | Hubert Selby Jr. is de schrijver van het boek Requiem for a Dream, die een figurantenrol vertolkt. Hij speelt de rol van een racistische cipier die de Afro-Amerikaanse Tyrone de afgrijselijkste verwijten naar zijn hoofd slingert. |
| Charlotte Aronofsky | Mrs. Miles | Ze is een van de talrijke oude vrouwen die in hetzelfde gebouw wonen als Sara, gespeeld door een familielid van de regisseur. |
| Abraham Aronofsky | Man in de trein | Hij is de man in de metro aan wie Sara vraag of hij Maylin & Block kent, tevens gespeeld door een familielid van Aronofsky. |
| Darren Aronofsky | Feestganger | De filmmaker heeft zichzelf ook een figurantenrol toegewezen: hij speelt een gast op het seksfeestje van Big Tim. |
| Mark Margolis | Reparateur | Hij is degene die in het begin van de film de TV van Sara repareert. |
Cinematografische kenmerken
Aronofsky heeft zijn eigen manier van filmen. Hij gebruikt bijvoorbeeld zeer vaak close-ups. In ieder geval heeft elke beweging van de camera (of opeenvolging van opnamen) een invloed op de sfeer van de film. Hier volgt een lijst met de meeste herkenbaar gebruikte technieken:
SnorriCam
De SnorriCam is een techniek waarbij een camera aan iemands lichaam wordt vastgemaakt, met de camera gericht op de desbetreffende persoon. Door deze techniek krijgt de acteur een vaste plek in het beeld en lijkt het dat alleen de achtergrond beweegt. Door deze subjectieve cameravoering wordt het gevoel van gevangenschap geïllustreerd voor de kijker.
Milo camera
De Milo camera is een camera die op rails wordt vastgemaakt en die geprogrammeerd kan worden: na een aantal minuten gaat de camera een aantal cm voor (of achteruit) en neemt dan een foto. Dan worden de beelden met de gewone snelheid vertoond, te weten 24 per seconde. De scène gemaakt door middel van de Milo camera heeft een zeer duidelijk doel: tonen dat Sara de grip op de realiteit kwijtraakt vanwege het gebruik van amfetamines.
Hip Hop montage
De Hip Hop montage is een montagefilmtechniek die een moeilijke handeling opheldert dankzij geluidseffecten en een snelle opeenvolging van gewone daden. De voorbeelden in de videobestanden betreffen het drugs gebruiken en het dealen. Nochtans er zijn nog twee goede illustraties in de film:
- Sara drinkt grote hoeveelheden koffie: in een close-up zien we haar mond die de vloeistof inslikt. Dezelfde scène wordt achter elkaar gespeeld.
- Sara heeft een obsessie: het briefje van haar favoriete uitzending. Daarom checkt zij vaak haar postbus. Opnieuw wordt dezelfde scène herhaaldelijk (in een paar seconden) gespeeld.
Split screen
De naam van Split screen is begrijpelijk: het beeld wordt in meerdere delen verdeeld. Het kan in tweeën zijn (het meest gangbaar), in drie, in vier, enz. Zo krijgt de werkelijkheid een andere dimensie. Er is meer dan één standpunt (het menselijk oog): de werkelijkheid (in het kader van de film) is meerdimensionaal. De Split screen kan hetzij twee standpunten (twee personages) tonen, hetzij een indicatie over het verschijnend personage geven. De Split screen tijdens welke Harry het televisietoestel van Sara steelt (in het videobestand) helpt de kijker de denkbeelden van beiden personages begrijpen. De Split screen waarin Harry en Marion samen op een bed zitten (ook in het videobestand), maakt duidelijk dat hoewel ze samen zijn, ze toch alleenstaand blijven.
Jump cut
Een jump cut is het weglaten van een stap midden in een handeling, zodat alleen het begin en het eind van de handeling verschijnt. Tijd wordt dus onderbroken, wat verwart. De uitwerking kan variëren. In de film was onder andere deze jump cut te zien:
- Harry en Tyrone dealen, en steken het geld in "the money box". Om de film vlot te houden ziet de kijker de bundel dollars zich ophopen in de schoenendoos.
Dagdroom
De dagdroom is een droombeeld dat of een hersenschim die een persoon kan hebben terwijl hij of zij wakker is. Een dagdroom kan over spontaan en onberekenbare gedachten gaan. Deze gedachten hebben vaak geen verband met de situatie waarin de persoon zich bevindt. Dagdromen kunnen ook gericht zijn op aanstaande plannen of op herinneringen van het verleden. Vaak hebben ze met gevoelens te maken. De uitwerking is meestal de gevoelens van het personage in kwestie laten zien. In de film waren onder andere deze onderstaande dagdromen te zien:
- Tyrone herinnert zich zijn moeder. Ze staat centraal in zijn droom. Dankzij de wazige omtrek is het duidelijk dat het over een herinnering gaat.
- Marion slaat de vork in de hand van Arnold. Haar gevoel is ongetwijfeld haat, en haar belediging tegen hem is dan ook logisch.
Soundtrack
De muziek is gecomponeerd door Clint Mansell, de componist met wie regisseur Darren Aronofsky graag samenwerkt. De soundtrack werd uitgevoerd door The Kronos Quartet, bestaande uit twee violisten, een altviolist en een cellist. Mansell maakte ook de soundtracks van π en The Fountain, de twee vorige films van Aronofsky. De soundtrack is instrumentaal en bestaat uit vele korte nummers.
In 2025 bracht rockband Edge of Paradise een cover uit van een van de nummers op de soundtrack, Requiem for a Dream (And the Angels of Static).
Bekroningen
- Best Actress van Independent Spirit Award voor Ellen Burstyn.
- Best Actress van Chicago Film Critics Association voor Ellen Burstyn.
- Best Supporting Actress (Runner-up) van Toronto Film Critics Association voor Ellen Burstyn.
- Best Cinematography van Independent Spirit Award voor Matthew J. Libatique.
- Special Mention for Excellence in Filmmaking van National Board of Review.
- AFI's Top 10 Films of the Year van American Film Institute.
Zie ook
Voor gelijksoortige films over drugsverslaving, zie:
- Christiane F. - Wir Kinder vom Bahnhof Zoo (1981)
- Trainspotting (1996)
- Spun (2002)
- Candy (2006)