Ptolemais (Cyrenaica)

Ptolemais

Plaats in Libië
Coördinaten	32° 42′ NB, 20° 57′ OL
Foto's
Portaal    Afrika

Ptolemais (Grieks: Πτολεμαΐς) is een voormalige havenstad in Cyrenaica (modern Libië), gesticht ten tijde van het Ptolemeïsche Rijk, vermoedelijk onder Ptolemaeus III Euergetes I (246-221 v.Chr.).

Het werd een belangrijk commercieel centrum in de zuidelijke Middellandse Zee. Ptolemais was een van de vijf steden van de Libische Pentapolis en diende als de haven van de stad Barca (tegenwoordig Al Marj), ongeveer twintig kilometer landinwaarts.

Na de verovering van Kreta in 67 v.Chr. werd het een onderdeel van de Romeinse provincie Kreta en Cyrenaica. Met de hervormingen van Diocletianus, rond 300, werden beide provincies terug opgesplitst. Cyrenaica kreeg samen met Tripolitana de naam Libia en werd ingedeeld bij de Dioecesis Orientis.

Vanaf de 3e eeuw was Ptolemais de hoofdplaats van een bisdom. De aardbeving van Kreta in 365 en de daaropvolgende tsunami verwoestte de havenstad een eerste maal, de Libiërs in 411 een tweede maal en de islamitische verovering van de Maghreb in de 7de eeuw betekende het definitieve einde.

Archeologische opgravingen van de site begonnen in de jaren 1930 en onthulden een stad met een schaakbordpatroon, zo'n 1650 bij 1400 meter (ongeveer een vierkante mijl). Bedolven onder het zand zijn de ruïnes opmerkelijk goed bewaard gebleven.

Ptolemais bevatte een hippodroom, een amfitheater en drie theaters, waarvan de kleinste als odeion werd gebruikt. Men kon er ook waterspektakels opvoeren, want de stad werd bevoorraad door een aquaduct uit de tijd van keizer Hadrianus.

De gevonden artefacten werden overgebracht naar Benghazi, waar ze in 2011 zijn gestolen.