Protect Ukraine

Protect Ukraine is een Nederlandse hulporganisatie die zich richt op het ondersteunen van geselecteerde onderdelen van de Oekraïense strijdkrachten, onder andere met medische hulpgoederen, beschermingsmiddelen en logistieke en technische ondersteuning.

Geschiedenis

De organisatie is na de Russische invasie in 2022 opgericht door Jaap Scholten en Dirck Smits van Oyen. Kort daarna voegden Pieter Wesselman en Godfried van Lanschot zich bij het bestuur, iets later gevolgd door Maarten Krijgsman en Zita Jankovich.

Al snel daarna ging er een eerste konvooi richting Oekraïne. Deze konvooien met terreinauto's en ambulances worden door vrijwilligers gereden, die dan de wagens in Oekraïne achterlaten; deze vrijwilligers zijn liefst (maar lang niet altijd) bekende Nederlanders, om zo meer publiciteit op te wekken. Vooral veel schrijvers zijn meegeweest op deze konvooien, omdat zij de menselijke kant van de oorlog in Oekraïne kunnen beschrijven. Deze transporten gaan rechtstreeks naar eenheden waarmee persoonlijke contacten zijn opgebouwd.

In Oekraïne

Protect Ukraine werkt in Oekraïne onder andere samen met:

  • Dignitas, een Oekraïense ngo gericht op het ondersteunen van Oekraïense strijdkrachten met medische hulpgoederen, met logistieke steun en met technische vernieuwingen, waaronder drones.
  • Nebesna Kara, een Oekraïense ngo gericht op het ontwikkelen en bouwen van ontmijningsrobots, drones, en het opleiden van drone-piloten.
  • Dreamers UA, een Oekraïense ngo gericht op het steunen van weduwen en kinderen van gevallen militairen, bijvoorbeeld door het organiseren van vakanties voor deze kinderen.

Protect Ukraine steunt defensieve materialen en opleidingen met de nadruk op medische hulp en evacuatie. Alle hulp die Protect Ukraine brengt valt in een van de drie categorieen: verdedigen, overleven, herstellen. Geprobeerd wordt om geen 'echte' wapens te leveren, al speelt daarbij wel de complexe vraag hoe te definieren wat wel en niet een wapen is (of wat wel en niet omgebouwd kan worden tot 'echt' wapen).

Tot de geavanceerde middelen horen elektrische motorfietsen, voor geluidsarme verkenning, mobiele drone-reparatie werkplaatsen en het ondersteunen van de ontwikkeling van logistieke aquadrones en grondrobots, vooral voor de evacuatie van gewonden. Dit laatste zowel over land als over water. Met de Oekraïense producent Tencore en de Oekraïense generale staf heeft Protect Ukraine in 2025 de evacuatierobot EvacPU ontwikkeld die inmiddels dienst doet aan het front.

In Nederland

In Nederland is er het initiatief Schrijvers voor Oekraïne dat de noodzaak voor steun aan Oekraïne onder de aandacht blijft brengen. Er wordt opgetreden in theaters door onder anderen Tommy Wieringa, Jaap Scholten, Olaf Koens, Maurits Chabot, Jelle Brandt Corstius, met gastoptredens van onder anderen Mart de Kruif, Rob de Wijk en Caroline de Gruyter. Ook wordt samengewerkt met Sanquin in de hoop de beschikbaarheid van bloed in Oekraïne te verbeteren.

Naar rechtsvorm is Protect Ukraine een stichting (met ANBI erkenning), met een Nederlands bestuur. De stichting staat zich erop voor dat ze geen personeel in dienst heeft en enkel met vrijwilligers werkt. Tot de 'ambassadeurs' horen Kajsa Ollongren, Dick Berlijn, Han Bouwmeester en Tommy Wieringa.

Ook Oleksandra Matviichuk van het Centrum voor Burgerlijke Vrijheden hoort tot de 'ambassadeurs'.

In de media

Over het werk van de stichting en de konvooien naar Oekraïne werden tot dusver vier boeken gepubliceerd:

  • Drie zakken dameskleding, twee cakes Kyiv en een sniper: naar de grens van Oekraïne, en verder door Jaap Scholten (2022),
  • Spullen brengen door Jelle Brandt Corstius (2024),
  • Konvooi: Reizen naar een land in oorlog door Tommy Wieringa (2024),
  • Nastya in Charkiv: Naar de frontlinie van Europa door Jaap Scholten (2025).

In 2025 haalde Protect Ukraine de media (onder andere EenVandaag) met de aanschaf van een Yak-52 vliegtuig in het VK (met plannen voor nog twee toestellen). Dit is een klein tweezits-propellervliegtuig, van een wat ouder type, oorspronkelijk uit de Sovjettijd, dat door beide zijden wordt ingezet tegen drones: de drones worden vanuit de cockpit beschoten met een orthodox vuurwapen (een low-tech aanpak).

In december 2025 wijdde HUMAN een tweedelig televiesieprogramma (Konvooi), opgenomen ter plaatse, in Oekraïne, aan het werk van de organisatie.

Onderscheidingen

Jaap Scholten en Tommy Wieringa kregen in 2025 een Oekraïense onderscheiding voor hun inspanningen in deze.

Dit artikel is uitgegeven door Wikipedia. De tekst is beschikbaar onder Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0, tenzij anders vermeld. Voor de mediabestanden kunnen aanvullende voorwaarden gelden.