Porseleinkaart

Porseleinkaarten waren, met name in België populaire, lithografische drukwerken. De speciale druktechniek gaf het papier of karton een glanzend, porseleinachtig uitzicht, vandaar de naam geporseleinde kaart of eenvoudigweg porseleinkaart.

Porseleinkaarten werden vooral in België veelvuldig geproduceerd, grofweg gedurende de regeerperiode van Leopold I. In de jaren zeventig van de negentiende eeuw raakte de techniek in onbruik omdat men begon in te zien dat de gebruikte kleurpoeders en loodoxide gezondheidsrisico's met zich meebrachten. De druktechniek werd vooral gebruikt voor het vervaardigen van visitekaartjes van winkels, fabrieken, zelfstandigen, genootschappen, scholen en dergelijke, maar ook voor menukaarten en concertprogramma's. Vooral Gent, Brussel en Brugge fungeerden als kloppend hart van de porseleinkaartenindustrie. In Gent kende het drukken van porseleinkaarten vanaf 1840 een geweldige groei met bijvoorbeeld lithografen G. Jacqmain, Ludocivus Defferez, T. en D. Hemelsoet, F. en E. Gyselynck en gebr. Vande Steene.

Voor het vervaardigen van porseleinkaarten werd karton bestreken met een mengsel van kaolien en loodwit, waarna het middels lithografie bedrukt werd. Door het gebruik van de specifieke grondstoffen en kleurpoeders verkreeg de porseleinkaart een karakteristieke witte glans en textuur. Soms werd het gebruikte loodwit gemengd met ultramarijn blauw, zodat een aantal geporseleinde kaarten een donkerblauwe basiskleur hebben.^[1]

Tegenwoordig worden porseleinkaarten gezien als een unieke kijk op het leven in de negentiende eeuw.