Peristylium

Een peristylium of peristyle hof is een door zuilengalerijen omgeven niet-overdekte ruimte in of bij een gebouw. Het woord komt van het Griekse peristylos (περίστυλος): ‘met een zuilengang omgeven’, ‘omzuild’ [στῦλος stylos = zuil' of 'pilaar']. Men gebruikt ook wel de uit het Latijn afgeleide naam quadriporticus (letterlijk 'met vier zuilengangen').

In het oude Griekenland kwamen peristylia onder andere voor in de palaistra van het gymnasion. In de huizenbouw werd het in Griekenland in de Hellenistische tijd toegepast als centrale binnenplaats. Via Campanië, waar onder andere in Pompeï en Herculaneum veel peristyliumhuizen zijn gevonden, kwam het naar Italië.

In de Romeinse domus werd het peristylium doorgaans achter het atrium aangelegd. Het had meestal de functie van een binnentuin, omgeven door schaduwrijke overdekte zuilengangen. Het kon versierd zijn met onder andere fonteinen en muurschilderingen. Soms lag er ook een zomertriclinium aan, waar in de zomer buiten gegeten kon worden.

Bij oud-christelijke basilieken kwam het peristylium voor als de zuilengang rondom de voorhof (‘atrium’ genoemd) die men betrad alvorens de kerk zelf binnen te gaan. Uit de vierde eeuw is nog een peristylium aanwezig in de San Clemente in Rome.

In Grand Trianon liet Lodewijk XIV een peristylium bouwen uit verschillende marmersoorten, waaronder rouge de Languedoc.^[1]

Zie de categorie Peristylia van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.