Parental Advisory

Parental Advisory (kort voor Parental Advisory: Explicit Content/Lyrics) is een waarschuwingsetiket dat wordt aangebracht op geluidsopnamen die expliciete inhoud bevatten. Het label werd in 1990 geïntroduceerd door de Recording Industry Association of America (RIAA) en in 2011 overgenomen door de British Phonographic Industry (BPI). Het werd aanvankelijk aangebracht op fysieke 33⅓-toerenplaten, cd’s en cassettebandjes en is sindsdien ook opgenomen bij digitale vermeldingen in online muziekshops. In PAL-regio’s werden eind jaren negentig en begin jaren 2000 enkele videogames met gelicentieerde muziek voorzien van het label.

Het label is in het leven geroepen als reactie op de inspanningen van de Parents Music Resource Center (PMRC) om nummers met ongepaste inhoud aan te wijzen. De RIAA introduceerde een vroege versie van het waarschuwingslabel, terwijl de PMRC pleitte voor een muziekbeoordelingssysteem vergelijkbaar met het filmbeoordelingssysteem van de Motion Picture Association of America. Na een periode van conflict werd het onderwerp besproken tijdens een hoorzitting op 19 september bij het United States Senate Committee on Commerce, Science, and Transportation. Bekende artiesten zoals Frank Zappa, Dee Snider en John Denver spraken zich fel uit tegen de voorgestelde labels. Ongeveer twee maanden later bereikten de organisaties een overeenkomst: geluidsopnamen moesten of voorzien worden van een label met de tekst Explicit Lyrics: Parental Advisory of de songteksten op de achterkant van de verpakking tonen.

Kort na de oprichting van de PMRC in april 1985 stelde de organisatie een lijst samen van vijftien nummers met ongepaste inhoud. Onder meer "Darling Nikki" van Prince kreeg kritiek nadat Tipper Gore, medeoprichter van de PMRC, het album Purple Rain had gekocht voor haar 11-jarige dochter zonder te weten dat de tekst expliciete verwijzingen naar masturbatie bevatte. In 1990 werd het standaard zwart-witte label "Parental Advisory: Explicit Lyrics" geïntroduceerd, ontworpen door grafisch ontwerper Deborah Norcross voor Warner Bros. Het eerste album dat dit label droeg was Banned in the U.S.A. van de rapgroep 2 Live Crew. In 1996 werd de tekst van het label aangepast naar Parental Advisory: Explicit Content. Vanaf 2002 vermeldden sommige platenlabels specifieke aandachtsgebieden zoals "sterk taalgebruik", "geweld" of "seksuele inhoud" naast het generieke label. Vanaf 2011 werd het label ook gebruikt op muziekstreamingdiensten en online muziekshops, en in datzelfde jaar implementeerde de BPI in het Verenigd Koninkrijk een prominenter gebruik van het label.^[1][2]

Het gebruik van het label in de Verenigde Staten (Parental Advisory Label Program) en het Verenigd Koninkrijk (Parental Advisory Scheme) kent geen wettelijke verplichting, maar er bestaan richtlijnen voor het aanbevolen gebruik. De RIAA adviseert het label te gebruiken bij sterk taalgebruik, geweld, seksuele inhoud of middelenmisbruik. De BPI adviseert daarnaast rekening te houden met racistische, homofobe, seksistische of andere discriminerende uitingen.^[3]

Fysieke exemplaren van albums met het label bevatten het meestal als permanent onderdeel van het artwork. Soms wordt het label als sticker aangebracht die kan worden verwijderd door het artwork in een ander hoesje te plaatsen. Vaak verschijnt er naast de expliciete versie een gecensureerde "clean" versie waarin de aanstootgevende inhoud is verminderd of verwijderd. Grote retailers zoals Target verkopen beide versies, terwijl Walmart en filialen vaak alleen de gecensureerde versies aanbieden. Digitale winkels en streamingdiensten zoals iTunes, Spotify en Amazon Music markeren expliciete nummers met het label.^[4][5]

De effectiviteit van het Parental Advisory-label is vaak ter discussie gesteld. Critici merken op dat het label jongeren juist kan aantrekken doordat het expliciete inhoud benadrukt. Sommigen zien het label als een manier voor winkels om zich als "familievriendelijk" te profileren, terwijl de inhoud voor kinderen doorgaans toch toegankelijk is. Onderzoek van de RIAA suggereert dat kinderen vooral letten op ritme en melodie en minder op de songteksten. Het label wordt in de muziekwereld inmiddels als normaal beschouwd en is zelfs vaak geparodieerd, zoals op de 1991-albums Use Your Illusion I en Use Your Illusion II van Guns N' Roses.^[6]

Albums met het Parental Advisory-label worden vaak uitgebracht naast een edited-versie waarbij expliciete inhoud wordt verwijderd of aangepast tot radiovriendelijk niveau. Volgens de richtlijnen van de RIAA hoeft een gecensureerde versie niet alle potentieel aanstootgevende inhoud te verwijderen. Deze versies lijken meestal identiek aan de expliciete versie, met als belangrijkste verschil het ontbreken van het label. Soms wordt een zwarte doos met de tekst EDITED VERSION geplaatst op de plek van het Parental Advisory-label. Sinds 2002 wordt ook soms Edited Version Also Available vermeld naast het Parental Advisory-label.^[7][8]

Zie de categorie Parental Advisory van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.