Origin (Vendel & de Wolf)

Origin
Een beeld uit Origin (september 2025)
Kunstenaar	Paul Vendel Sandra de Wolf
Jaar	2021/2022
Materiaal	glas
Locatie	Derkinderenstraat Brug 689, Amsterdam Nieuw-West
Portaal    Kunst & Cultuur

Origin is een artistiek kunstwerk in Amsterdam Nieuw-West. Het is ontworpen door Vendel & de Wolf.

Voor de overgang van de Derkinderenstraat naar het Koningin Wilhelminaplein werd een tunnel onder de Cornelis Lelylaan gebouwd, dat als kenmerk brug 689 meekreeg. Deze vrij lange tunnel met verlichting kreeg in 2022 het kunstwerk Origin tussen haar pijlers. De ontwerpers van de brug Dirk Sterenberg en de Dienst der Publieke Werken hadden voor deze brug, eigenlijk een viaduct, pijlers voorgeschreven die zich prima leenden voor een galerij aan kunstwerken. Tussen de schuin aflopende pijlers waren open ruimten, die in de 21e eeuw als onveilig golden. Kwaadwillenden konden zich erachter verschuilen etc. Door de plaatsing van Origin dat ook nog eens een “verlicht kunstwerk” is, hoopte men het gevoel van onveiligheid te verlichten.

De kunstenaars Paul Vendel (1964) en Sandra de Wolf (1966) kennen elkaar van de Gerrit Rietveld Academie en dragen regelmatig bij aan het Amsterdam Light Festival.^[1] Hun werk Sign voor dat festival lijkende op een brandend bos geplaatst in de Amstel voor het Amstelstation was spraakmakend. Vendel had al twee kunstwerken in Amsterdam ontworpen: No en Zwerm. Het duo tekende ook (voor) het Monument voor Joes Kloppenburg.

De ontwerpers Vendel en De Wolf omschrijven het werk zelf met:

Origin is de drie-dimensionale vorm die gegraveerd is in de vensters en in veertien combinaties voorkomt. De met de hand gegrafeerde tekeningen doen denken aan microscopische beestjes, stuifmeelkorrels, plattegronden, celindelingen, bloemen etc. Er zijn veel verschillende variaties gemaakt met dezelfde vorm.

Hun inspiratie haalden ze uit het werk van glazenier Antoon Derkinderen, onder andere verantwoordelijk voor glaskunst in de Beurs van Berlage. Er was één belangrijk verschil; de plek onder het viaduct heeft geen natuurlijk licht. De kunstenaars weken uit naar endlighten T, een glassoort die vanuit haarzelf licht geeft, aldus de kunstenaars. De titel verwijst naar het mitochondrion in cellen, ook wel motor van het leven. De beeltenissen worden getoond in trapeziumvorm, die gehaald is uit de structuur van het viaduct. Die vorm is niet alleen te zien tussen de pijlers en die pijlers (invers), maar ook in de onderdoorgangen voor voetgangers en onder de overspanning. Apart te vermelden zijn nog de twee lichtinstallaties boven de trapgaten, van nature donker worden zij sinds 2022 verlicht met zachtgele verlichting; dat behalve zacht aandoet ook in sterkte aangepast wordt als men zich in die ruimte beweegt.

Het werk werd gefinancierd door de gemeente Amsterdam, het BDP Cultuurfonds en het Amsterdamse Fonds voor de Kunst; er moesten gespecialiseerde bedrijven aan te pas komen om het te realiseren.

Zie de categorie Origin van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.