Prizma Middenschool Lendelede

De noordgevel aan het Dorpsplein, 2008
De noordgevel aan het Dorpsplein, 2008

Prizma Middenschool Lendelede (Prizma MSLE) is een katholieke school in de West-Vlaamse gemeente Lendelede. Ze maakt deel uit van Prizma, voorheen Scholengemeenschap Jozef de Pélichy.

Evenals de andere middenscholen in de groep – Prizma Middenschool Izegem (Prizma MSIZ) en Prizma Middenschool Ingelmunster (Prizma MSIN) – biedt ze onderwijs voor leerlingen uit de eerste graad secundair onderwijs. Het studieaanbod van de drie middenscholen is sterk gelijklopend, maar de scholen zijn verschillend in hun ligging en pedagogisch project.

De geschiedenis gaat terug tot een meisjesinternaat uit 1831 en de school huist nog in hetzelfde gebouw aan het Dorpsplein, dat ondanks talloze verbouwingen zijn karakter heeft behouden en sinds 2009 tot het beschermd onroerend erfgoed van Lendelede behoort.[1]

Geschiedenis

Prizma Middenschool Lendelede kent haar ontstaan vanuit een pensionaat, een kostschool voor jonge dochters, dat in 1831 werd opgericht onder de leiding van de Dochters van Liefde van Vincentius a Paulo (Soeurs de la Charité). Daartoe werd het klooster, dat door pastoor De Beir en vier zusters in 1811 werd gesticht, in 1830 uitgebreid met de noordvleugel. Het primitief kadasterplan van circa 1830 beeldt een U-vormig complex af met drie vleugels rond een binnenplein dat open is aan de westzijde. Wel was er een vierde vleugel aangebouwd aan de noordoostzijde. Ten noorden lag een tuin met Mariagrot voor “les Enfants de Marie” zoals de kostschoolkinderen werden genoemd.

In 1837 liet pastoor De Beir op zijn kosten een grote kapel bouwen. In 1840 telde men 60 à 70 internen en 63 externen. In 1880 staat soeur Laurence bekend als supérieure. Toen in 1881 het klooster als gevolg van de schoolstrijd eigendom werd van de gemeente, moesten de zusters vertrekken en sloot de kostschool noodgedwongen haar deuren. Na de afschaffing van de Ongelukswet werd het pensionaat in 1887 terug geopend. Het stond toen onder het bestuur van pastoor Planckaert en eerwaarde Moeder Clementina (Julie Mattheus).

Het toegangsgebouw dat in 1964 tegen de noordgevel is geplaatst, foto uit 2008
Het voorgebouw dat in 1964 tegen de noordgevel is geplaatst, foto uit 2008
De westgevel uit 1966 aan de Heulsestraat, foto uit 2008
De westgevel uit 1966 aan de Heulsestraat, foto uit 2008

Het uniform was een zwart merinossen kleed voorzien met een winter- en zomermanteltje, een zwart strooien hoedje versierd met fluweel, een effen kraag, manchetten en een fichu (halsdoek) in witte en zwarte zijde. In 1913 registreerde het kadaster een nieuwe uitbreiding met een vleugel ten noorden van de kapel. De noordvleugel werd herbouwd in 1931. De lusttuin van de kinderen van Maria verdween en de speelplaats werd uitgebreid. Die werd afgesloten van het Dorpsplein door een muur met een dubbele toegangspoort.

Het pensionaat van Lendelede had naam en faam in de wijde omgeving. Men waardeerde het dat er aandacht werd besteed aan een verzorgde opvoeding en aan de Franse taal. In principe was iedereen intern. Tijdens de Tweede Wereldoorlog kregen een aantal jonge meisjes de toelating om er les te volgen als half-intern. Dit was evenwel tegen een streng regime (= om half zeven op school aanwezig zijn en pas om 19 uur terug naar huis). Iedereen droeg nog steeds een uniform bestaande uit een donkerblauwe mantel en muts, een donkerblauw kleed, een zwarte voorschoot, zwarte kousen, schoenen en handschoenen. Op het einde van elk schooljaar kregen de leerlingen van de Vrije Middelbare Huishoudschool – Kostschool-Lendelede een diploma van bekwaamheid. Daarop stonden alle vakken vermeld die werden gegeven.

In 1941 werd de Vrije Technische School opgericht onder de benaming Sint-Vincentiusinstituut en in 1949 de Vrije Naaischool Sint-Anna (aanvankelijk avondonderwijs). Deze laatste werd in 1959 door de staat erkend als Lagere Beroepsschool snit en naad, benaming die later werd vervangen door kleding. In 1959 werd een nieuwe klasvleugel gebouwd naar het oosten. De volledige zuidelijke en zuidoostelijke vleugels uit de 19de eeuw werden afgebroken. In 1961 spreekt men van de lagere secundaire afdeling sociaal-technische. De school bood onderwijs aan meisjes die er vier jaar les konden volgen. In 1964 werd een nieuw kloostercomplex opgetrokken met een nieuwe kloostergang rond een binnentuin. Een lange, brede gang verbond het klooster met de school. Daarboven een lange gang met kamers voor de internen. Er kwam ook een nieuw voorgebouw langs het Dorpsplein. In 1966 werd daar het nieuwe gemeentehuis tegenaan gebouwd. De vleugel langs de Heulsestraat werd van een nieuwe voorgevel voorzien.

In 1975 werd het internaat afgeschaft. In 1983 werd het vernieuwd secundair onderwijs (VSO) ingevoerd en werd het onderwijs gemengd. Het secundair onderwijs in de regio (Izegem, Lendelede en Ingelmunster) schakelde over op een systeem van vier regionale middenscholen voor de eerste graad en drie Izegemse bovenbouwscholen: het Instituut de Pélichy, het Sint-Jozefscollege en het Vrij Technisch Instituut. Voortaan werd in de Sint-Vincentiusschool enkel nog de eerste graad ingericht. In 1989-1990 werd het eenheidstype ingevoerd. Het Sint-Vincentiusintituut was nu een middenschool met als inrichtende macht IMKSORI (Inrichtende Macht van het Katholiek Secundair Onderwijs Regio Izegem). De naam van de vzw werd in 2014 gewijzigd in Prizma. De naam Sint-Vincentiusinstituut werd gewijzigd in Prizma Middenschool Lendelede.

Op 24 september 2009 is het gebouw als Onderwijsgebouw Sint-Vincentiusinstituut erkend als bouwkundig erfgoed. Het agentschap Onroerend Erfgoed noteert:

De bouwgeschiedenis van het Sint-Vincentiusinstituut hangt nauw samen met de geschiedenis van het klooster, de kloosterschool en het pensionaat. Het gebouwencomplex van het Sint-Vincentiusinstituut gaat voor een groot stuk terug op de oude kloosterschool met pensionaat. De gebouwen zijn grosso modo gebouwd in twee vierkanten rondom speelplaatsen. De vleugel langsheen het Dorpsplein bestaat uit het voormalige pensionaat en het nieuwere voorgebouw.

Schoolhoofden

De school is geleid door Lia Perneel en daarna, tot 2008, door wijlen Rita Defossez. Vervolgens had Patricia Joosten tot 2018 de leiding; anno 2025 is zij aangesteld als coördinerend directeur pedagogie van de Prizmagroep secundair onderwijs. In september 2018 werd Rik Duchi directeur, tevoren was hij adjunct-directeur van Prizma Campus VTI.

Oud-leerlingen