Muurdubbeltandmos

Muurdubbeltandmos
Taxonomische indeling
Rijk: Plantae (planten) Onderrijk: Embryophyta (landplanten) Stam: Bryophyta (mossen) Klasse: Bryopsida (bladmossen) Onderklasse: Bryidae Orde: Pottiales Familie: Pottiaceae (kleimosfamilie) Geslacht: Didymodon (dubbeltandmos)
Soort
Didymodon vinealis (Brid.) Zand. (1978)
Synoniemen
Barbula vinealis
Afbeeldingen op Wikimedia Commons
Muurdubbeltandmos op Wikispecies
Portaal    Biologie

Muurdubbeltandmos (Didymodon vinealis) is een mossoort uit de kleimosfamilie (Pottiaceae).

Uiterlijke kenmerken

Muurdubbeltandmos vormt laaggroeiende, losse tot dichte, geelgroene tot bruingroene zoden. De kleine vertakte stengels worden tot 4 cm hoog. De lancetvormige bladeren worden geleidelijk versmald tot een lange, scherpe punt. Als ze nat zijn, staan deze rechtop of steken ze uit, en als ze droog zijn, zijn ze gebogen of gekruld. De bladranden zijn teruggebogen tot 2/3 of 4/5 van de bladlengte. De nerf eindigt in of onder de bladpunt.

De seta is roodachtig, de sporencapsule is ellipsvormig tot cilindrisch en heeft lange, spiraalvormig gewonden peristome tanden.

Microscopische kenmerken

De laminacellen zijn vierkant tot (meestal) rechthoekig, transparant en glad aan de bladvoet, in het bovenste deel van het blad afgerond-vierkant tot zeshoekig, matig dikwandig, dicht papillair en min of meer ondoorzichtig. De bladnerf heeft aan de bovenzijde (ventraal) korte, ongeveer vierkante cellen. De dwarsdoorsnede van de bladnerf toont een meerlagige dorsale stereids, ventrale stereids ontbreken. De sporen zijn glad en 8–12 µm groot.

Van muurdubbeltandmos worden twee variëteiten onderscheiden.

• gekroesd dubbeltandmos (Didymodon vinealis var. flaccidus)
• echt muurdubbeltandmos (Didymodon vinealis var. vinealis)

Muurdubbeltandmos houdt van warmte en groeit op een alkalisch, veelal kalkhoudend substraat (zoals kalkrijk duinzand, muren en met puin verharde paden) in lichtrijke tot gedeeltelijk beschaduwde gebieden op löss, op droge en warme grond, op rotsachtige plekken in droog gras, verder op wijngaardmuren en natuursteenmuren.

De soort is wijdverspreid in Europa, voornamelijk in het zuiden en midden, en is afwezig in het hoge noorden. Er zijn andere waarnemingen in delen van Azië, Noord-Afrika, Noord- en Midden-Amerika en Oceanië. In Nederland komt het vrij algemeen voor. Het staat niet op de Rode Lijst en is niet bedreigd. Het heeft haar hoofdverspreiding in de duinen, het rivierengebied en in Zuid-Limburg.

• 
  Blad
• 
  Bladvoet
• 
  Bladtop

• 
  Bladcellen (bladvoet)
• 
  Bladcellen (bladtop)
• 
  Stengeldoorsnede

• Muurdubbeltandmos in het Nederlands Soortenregister
• Verspreiding in Nederland volgens NDFF Verspreidingsatlas
• Kaarten met waarnemingen:

• België
• Nederland
• wereldwijd