Mate Granić

Mate Granić
Mate Granić
Algemeen
Volledige naam Mate Granić
Geboortedatum 19 september 1947Bewerken op Wikidata
Geboorteplaats Baška Voda
Partij HDZ (tot 2000)
Demokratski centar (vanaf 2000)
Functies
1993 – 2000 Minister van Buitenlandse Zaken
1993 – 2000 Vicepremier (potpredsjednik Vlade)
2000 – 2003 Lid van het Kroatische parlement (Sabor)
Portaal  Portaalicoon   Politiek

Mate Granić (Baška Voda, 19 september 1947) is een Kroatisch arts en politicus. Hij was van 1993 tot 2000 minister van Buitenlandse Zaken en tegelijk vicepremier van Kroatië.[1] In die periode was hij namens Kroatië betrokken bij meerdere internationale akkoorden over de nasleep van de oorlogen in voormalig Joegoslavië, waaronder het Washington-akkoord (1994), het Verdrag van Dayton en de normalisatie van betrekkingen met de Federale Republiek Joegoslavië (1996).[2][3][4] Na binnenlands politiek niveau was hij kandidaat bij de Kroatische presidentsverkiezingen van 2000 en eindigde als derde in de eerste ronde.[5]

Opleiding en medische loopbaan

Granić studeerde geneeskunde aan de Universiteit van Zagreb en studeerde af in 1971. In de jaren daarna specialiseerde hij zich in interne geneeskunde; hij promoveerde in 1980 en werd in 1985 hoogleraar interne geneeskunde.[6] Volgens de biografische gegevens van het Kroatische ministerie van Buitenlandse en Europese Zaken was hij onder meer verbonden aan het Instituut “Vuk Vrhovac” (Zagreb) en trad hij op als adviseur van de Wereldgezondheidsorganisatie.[1]

Politieke loopbaan

Regeringsfuncties in de vroege jaren 1990

In de beginfase van de Kroatische onafhankelijkheid bekleedde Granić regeringsfuncties op het terrein van sociale zaken en vluchtelingenvraagstukken (onder meer als vicepremier en hoofd van het Kroatische bureau voor vluchtelingen en ontheemden).[7]

Minister van Buitenlandse Zaken en vicepremier (1993–2000)

Granić was minister van Buitenlandse Zaken van 28 mei 1993 tot 27 januari 2000 en tegelijk vicepremier.[8]

Washington-akkoord en vervolgafspraken (1994)

Bij de Amerikaanse bemiddeling tussen Kroatische en Bosnische delegaties in 1994 trad hij op als leider van de Kroatische delegatie in de onderhandeling die leidden tot het Washington-akkoord (kader voor de Federatie van Bosniakken en Kroaten in Bosnië en Herzegovina) en aanvullende afspraken over samenwerking tussen de Federatie van Bosniakken en Kroaten en Kroatië.[2] In dezelfde periode werden in Wenen (mei 1994) aanvullende afspraken vastgelegd over kantonvorming en institutionele inrichting (in de literatuur vaak aangeduid als “Vienna agreements”).[9][10]

Verdrag van Dayton

Volgens zijn officiële biografie was Granić plaatsvervangend hoofdonderhandelaar en medeondertekenaar namens Kroatië in het kader van de Verdrag van Dayton (1995).[11] In de bijbehorende documentatie is een Kroatische assurance letter opgenomen die door Granić is ondertekend in verband met verplichtingen richting NAVO (Annex 1-A).[3]

Normalisatie met de Federale Republiek Joegoslavië (1996)

Op 23 augustus 1996 ondertekenden Kroatië en de Federale Republiek Joegoslavië in Belgrado een akkoord over normalisatie van de onderlinge betrekkingen; Granić ondertekende namens Kroatië als vicepremier en minister van Buitenlandse Zaken.[12] Een internationale (secundaire) registratie van de overeenkomst is opgenomen in de databank van de Verenigde Naties.[13]

Europese en multilaterale positionering

Kroatië werd in november 1996 lid van de Raad van Europa.[14] In Kroatische overzichten van het toetredingsproces wordt Granić genoemd in relatie tot de toetredingsdocumenten rond die periode.[15]

Presidentsverkiezing 2000 en partijvorming

Granić was in 2000 kandidaat voor het Kroatische presidentschap namens de HDZ en werd derde in de eerste ronde (circa 22,5%).[16][17] In april 2000 richtte hij de partij Demokratski centar (Democratisch Centrum) op en werd daarvan voorzitter.[18]

Werk na 2000

Granić was lid van het Kroatische parlement (2000–2003) en was volgens zijn biografie voorzitter van de parlementaire commissie voor Europese integratie (2001–2003).[19]

Volgens het centrale overheidsregister van de Kroatische Republiek is hij sinds 24 juli 2020 bijzonder adviseur van de Kroatische premier voor buitenlandse politiek.[20] Daarnaast wordt hij genoemd als voorzitter van de raad van de Diplomatieke Academie van het Kroatische ministerie van Buitenlandse en Europese Zaken.[21]

Duiding in literatuur

In onderzoek naar Kroatische de officiële lijn in toespraken en beleidsdocumenten in de jaren 1990 wordt Granić aangehaald als voorbeeld van een pro-Europese en (in retoriek) “centraal-Europese” positionering van Kroatië en als pleitbezorger van aansluiting bij Euro-Atlantische structuren, onder meer via speeches uit het midden van de jaren 1990 die in academische analyses zijn verwerkt.[22]

Publicaties

  • Diplomatska oluja (memoires; meerdere edities).[23]
  • Hrvatska enciklopedija-lemma (LZMK)[24]

Bronnen

  1. 1 2 dr. Mate Granić (bivši ministar). Ministarstvo vanjskih i europskih poslova Republike Hrvatske. Geraadpleegd op 22-12-2025.
  2. 1 2 Washington Agreement (USIP collection). United States Institute of Peace. Gearchiveerd op 15-4-2023. Geraadpleegd op 22-12-2025.
  3. 1 2 Letter to Annex 1-A (Dayton Peace Agreement) – Croatia assurances. International Center for Transitional Justice. Geraadpleegd op 22-12-2025.
  4. ↑ Zakon o potvrđivanju Sporazuma o normalizaciji odnosa između Republike Hrvatske i Savezne Republike Jugoslavije (NN 10/1996). Narodne novine (26-09-1996). Geraadpleegd op 22-12-2025.
  5. ↑ Election of Croatia's president - provisional results. HINA (25-01-2000). Geraadpleegd op 22-12-2025.
  6. ↑ Granić, Mate. Hrvatska enciklopedija (Leksikografski zavod Miroslav Krleža). Geraadpleegd op 22-12-2025.
  7. ↑ Granić, Mate. Proleksis enciklopedija (Leksikografski zavod Miroslav Krleža). Geraadpleegd op 22-12-2025.
  8. ↑ dr. Mate Granić (bivši ministar). Ministarstvo vanjskih i europskih poslova Republike Hrvatske. Geraadpleegd op 22-12-2025.
  9. ↑ Vienna agreements: Criteria for Determining the Territory of the Federation of Bosnia and Herzegovina (8–11 May 1994). Peace Agreement Access Tool (peaceagreements.org). Geraadpleegd op 22-12-2025.
  10. ↑ Washington Agreements (document CDL (94) 28). Venice Commission (Council of Europe) (22-06-1994). Geraadpleegd op 22-12-2025.
  11. ↑ dr. Mate Granić (bivši ministar). Ministarstvo vanjskih i europskih poslova Republike Hrvatske. Geraadpleegd op 22-12-2025.
  12. ↑ Zakon o potvrđivanju Sporazuma o normalizaciji odnosa između Republike Hrvatske i Savezne Republike Jugoslavije (NN 10/1996). Narodne novine (26-09-1996). Geraadpleegd op 22-12-2025.
  13. ↑ Agreement on Normalization of Relations between the Republic of Croatia and the Federal Republic of Yugoslavia (UN Peacemaker). United Nations Peacemaker (23-08-1996). Geraadpleegd op 22-12-2025.
  14. ↑ Croatia and the Council of Europe. Council of Europe. Geraadpleegd op 22-12-2025.
  15. ↑ Vijeće Europe (overzicht Kroatië). Ministarstvo vanjskih i europskih poslova Republike Hrvatske (14-07-2021). Geraadpleegd op 22-12-2025.
  16. ↑ Election of Croatia's president - provisional results. HINA (25-01-2000). Geraadpleegd op 22-12-2025.
  17. ↑ War crimes, conditionality and EU integration in the Western Balkans (Chaillot Paper no. 116). EU Institute for Security Studies (06-2009). Geraadpleegd op 22-12-2025.
  18. ↑ dr. Mate Granić (bivši ministar). Ministarstvo vanjskih i europskih poslova Republike Hrvatske. Geraadpleegd op 22-12-2025.
  19. ↑ dr. Mate Granić (bivši ministar). Ministarstvo vanjskih i europskih poslova Republike Hrvatske. Geraadpleegd op 22-12-2025.
  20. ↑ Mate Granić – Posebni savjetnik predsjednika Vlade Republike Hrvatske za vanjsku politiku. Središnji katalog državne uprave Republike Hrvatske. Geraadpleegd op 22-12-2025.
  21. ↑ Diplomatska akademija – O nama. Ministarstvo vanjskih i europskih poslova Republike Hrvatske. Geraadpleegd op 22-12-2025.
  22. ↑ Mitjo Vaulasvirta, Representations of the ‘Balkans’ in the Foreign Policy Discourses of Croatia, Macedonia and Bosnia and Herzegovina. Contemporary Southeastern Europe (2017). Geraadpleegd op 22-12-2025.
  23. ↑ Diplomatska oluja [sjećanja najdugovječnijeg Tuđmanova ministra / Mate Granić]. Knjižnice grada Zagreba. Geraadpleegd op 22-12-2025.
  24. ↑ Granić, Mate. Hrvatska enciklopedija. Geraadpleegd op 22-12-2025.
Dit artikel is uitgegeven door Wikipedia. De tekst is beschikbaar onder Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0, tenzij anders vermeld. Voor de mediabestanden kunnen aanvullende voorwaarden gelden.