Maria Gaudens

Maria Gaudens
Van Bree (links) en Gaudens in 1935
Persoonlijke informatie
Bijnaam	Ons Brusseleerke
Geboortedatum	6 augustus 1911
Geboorteplaats	Anderlecht
Overlijdensdatum	Onbekend
Overlijdensplaats	Onbekend
Sportnationaliteit	Belgische
Sportieve informatie
Discipline(s)	Baanwielrennen Wegwielrennen
Portaal    Wielersport

Maria Gaudens (Anderlecht, 6 augustus 1911 - onbekend), soms verkeerdelijk als Maria Goudens geschreven, was een Belgisch baan- en wegwielrenner. Ze werd in de jaren 1930 meermaals Belgisch en regionaal kampioen, en werd aanzien als een van de beste Belgische rensters uit die periode. Ze staat bekend als een van de eerste Belgische sportvrouwen met een homoseksuele relatie.

De eerste wedstrijd waarvan Gaudens op de startlijst te vinden is, is de officieuze voorloper van het Europees kampioenschap wielrennen op 19 juli 1931.^[1] Sindsdien reed ze als beroepsrenner tal van wedstrijden, voornamelijk in België. Een van de belangrijkste tegenstanders van Gaudens was Willy De Bruyn, die voor zijn geslachtverandering actief was in de vrouwencategorie.^[2] Het Bataviaasch Nieuwsblad volgde Gaudens in 1933 tijdens haar deelname aan een officieuze voorloper van het Europees kampioenschap wielrennen in Waterloo. De wedstrijd werd gewonnen door De Bruyn, terwijl Gaudens moest opgeven na een valpartij.^[3] Voor de start van de officieuze voorloper van het wereldkampioenschappen wielrennen in 1934 in Schaarbeek werd ze als een van de topfavorieten voor de overwinning genoemd.^[4] Ze stond tijdens haar carrière bekend onder haar bijnaam ons Brusseleerke.^[5] Gaudens reed, voor zover geweten, haar laatste wedstrijd in 1936.^[6] In de zes jaar dat ze actief was, won ze verschillende Belgische en regionale titels op zowel de weg als de piste.

Het was op een van deze wedstrijden dat Gaudens in contact kwam met collega-wielrenner Mien van Bree.^[7] Deze Nederlandse reed noodgedwongen wedstrijden in België bij gebrek daaraan in haar thuisland.^[8] Aanvankelijk fietste Van Bree telkens van Loosduinen naar België voor een wedstrijd, maar op haar 21ste verhuisde ze. De liefde tussen Gaudens en Van Bree leidde ertoe dat ze gingen samenwonen in café Het Houten Hand in Erembodegem, waar ze ook samen werkten.^[9] Ze reden vele wedstrijden tegen elkaar, waaronder ook een soort expositiewedstrijd tussen de twee in 1936 op de wielerbaan van Zwolle. Van Bree won de sprint en een race over vijfentwintig ronden, Gaudens won de achtervolging over tien ronden.^[10] In 1935 wonnen ze samen een koppelwedstrijd op de baan.^[11] Begin jaren 1940 verhuisde Van Bree terug naar Loosduinen in Nederland, enerzijds om voor haar moeder te zorgen en anderzijds door de Tweede Wereldoorlog. Ze nam een enveloppe met foto's van het koppel mee, maar dit betekende het einde van hun relatie.^[12] Ze behielden wel contact.^[13]