Lindenstraße

Lindenstraße was de eerste en langstlopende Duitse soapserie. De serie werd van 1985 tot 2020 uitgezonden op ‘Duitsland 1’, door de omroep WDR. De serie groeide in de loop der jaren uit tot een cultserie, niet in de laatste plaats vanwege de maatschappelijke thema’s die in de serie werden verwerkt. Het personage Helga Beimer (ofwel ‘Mutter Beimer’, gespeeld door Marie-Luise Marjan) kreeg zelfs de bijnaam Mutter der Nation (moeder van de natie).

De serie “Lindenstraße” stond bekend om het behandelen van maatschappelijke thema's, zoals homoseksualiteit, rechts-extremisme, milieukwesties, aids of politieke conflicten, en deze te integreren in het dagelijks leven van de fictieve bewoners, waardoor de kijkers werden aangemoedigd om na te denken over hun eigen houding. Producent Hans W. Geißendörfer benadrukte altijd dat de personages hun partijvoorkeur niet openbaar moesten maken, maar dat ze debatten en verschillende perspectieven moesten stimuleren. Zo werd de serie een spiegel van de maatschappelijke realiteit en debatten in de Bondsrepubliek Duitsland.

Vanaf 8 december 1985 werd de serie op de vroege zondagavond uitgezonden. Het idee voor een Duitse soap ontstond bij producent Hans W. Geissendörfer toen hij naar Londen ging om zijn vriendin te bezoeken. Bij aankomst had zij niet meteen tijd voor hem, want zij moest eerst nog Coronation Street kijken. En Geissendörfer keek noodgedwongen mee. De combinatie van een ouderwetse setting waarin actuele thema’s worden aangesneden intrigeerde hem. En er werd gebruik gemaakt van voor die tijd moderne productietechnieken.^[1] Dat, samen met zijn eigen jeugd in een flat, maakte het idee voor Die Lindenstraße.

De serie speelt in de Lindenstraat in München en volgt het wel en wee van de verschillende huishoudens in ‘Haus Nr. 3’, de vier verdiepingen tellende flat aan Lindenstraße nummer drie. Voor wie goed oplet, ziet dat in het decor de flat een verdieping te laag was. Ook andere bewoners in de straat en de aangrenzende Kastanienstraße en Ulrike-Böss-Straße (vroeger Gärtnerstraße, in 2003 vernoemd naar een overleden decorbouwster van de serie) worden gevolgd. Er zijn twee café’s, een biologische winkel, huisartsenpraktijk, kapperszaak, supermarkt en een kantoorruimte (lang het reisbureau van Helga Beimer en haar tweede man Erich Schiller, later een start-up) waar natuurlijk ook van alles speelt.

De serie onderscheidde zich door sterk realistisch en maatschappijkritisch drama, zonder enig spoor van gemoraliseer. Werkloosheid, milieuproblemen, huislijk geweld, genderissues en andere zaken kwamen langs in de serie. In de straat 'woonde' een dakloze en er speelden mensen met een beperking mee. Zowel sympathieke personages als rasechte nazi’s werden als complete, complexe mensen geportretteerd.

Hoewel de serie speelde in München, werd het geheel opgenomen in Keulen. De hele straat was een 150 meter lang decor dat op het studioterrein van de WDR was opgebouwd. De Kastanienstraße staat dwars op de Lindenstraße. Het decor van die straat diende als geluidswal om het geluid van de nabij gelegen autosnelweg te dempen.

De keuken van Helga Beimer en de (buiten-)lichtreklame van het restaurant Akropolis zijn opgenomen in het museum Haus der Geschichte in Bonn. Eerder al werd de keuken van personage Else Kling (de beroemd beruchte huismeesteres) en haar gebloemde jasschort opgenomen in het Technisches Museum in Speyer.

Een aantal personages/acteurs hebben van de eerste tot de laatste aflevering in de serie gespeeld: Gabriele ‘Gabi’ Zenker (Andrea Spatzek), Helga Beimer (Marie-Luise Marjan), Klaus Beimer (Moritz A. Sachs), Vasily Sarikakis (Hermes Hodolides) en Tanja Schildknecht (Sybille Waury, vanaf aflevering 2).

In televisieproducties of televisieseries gericht op het grote publiek kwam het onderwerp homoseksualiteit echter lange tijd nauwelijks aan bod, of werden er reactionaire grappen gemaakt over deze groepen mensen. Dit veranderde pas in 1990 met de serie ‘Lindenstraße’, waarin een van de hoofdpersonages, Carsten Flöter, openlijk homoseksueel was. De eerste kus tussen Carsten en het personage Robert Engel in deze familieserie zorgde voor veel opschudding. Er waren zelfs doodsbedreigingen tegen acteurs. Aan het einde van de serie in 2020 waren naast Carsten Flöter (gespeeld door Georg Uecker) ook Tanja Schildkecht (Sybille Waury), Peter ‘Lotti’ Lottmann (Gunnar Solka) en Georg ‘Käthe’ Eschweiler (Claus Vinçon) homoseksuele hoofdpersonages. In 2019 kwam ook een tienerpersonage uit de serie, Ole Dagdelen, uit de kast. De serie behandelde onder andere onderwerpen als het homohuwelijk, spermadonatie en hiv.

In november 2018 werd bekend dat de serie zou eindigen. Het contract voor de serie werd niet opnieuw verlengd vanwege bezuinigingen en teruglopende kijkcijfers. Keken in het verleden wel 10 miljoen mensen naar de serie, keken de laatste jaren nog zo'n 2 miljoen kijkers.^[2]

Op 29 maart 2020 werd de laatste aflevering uitgezonden. In totaal zijn er 1758 afleveringen gemaakt in 34 jaren. In al die jaren werden 21 kinderen geboren in de serie. Er stierven 56 bewoners en werd er 37 keer getrouwd.

Hoofdrolspeler van het laatste jaar

Acteur	Rol	Jaren
Daniela Bette	Angelina Dressler, adopted, née Buchstab	2007–2020
Jo Bolling	Andreas "Andy" Zenker	1990–2020
Anna-Sophia Claus	Lea Starck #2	1999–2020
Ole Dahl	Paul Dağdelen, accepted, née Hoffmeister #3	2009–2020
Irene Fischer	Anna Ziegler, née Jenner	1987–2013, 2015–2020
Greta Goodworth	Lara Brooks	2012-2018
Joris Gratwohl	Alexander "Alex" Behrend	2000–2020
Erkan Gündüz	Murat Dağdelen	1999–2020
Hermes Hodolides	Vasily Sarikakis	1985–2020
Marie-Luise Marjan	Helga Beimer, née Wittich	1985–2020
Sarah Masuch	Dr. Iris Brooks	2012–2020
Philipp Neubauer	Dr. Philipp Sperling	1992–2003, 2012–2020
Sontje Peplow	Lisa Dağdelen, née Hoffmeister	1991–2020
Moritz A. Sachs	Klaus Beimer	1985–2020
Jannik Scharmweber	Nicolai "Nico" Zenker #6	2015–2020
Rebecca Siemoneit-Barum	Iphigenie "Iffi" Zenker	1990–2012, 2014–2020
Gunnar Solka	Peter "Lotti" Lottmann	2004–2020
Andrea Spatzek	Gabriele "Gabi" Zenker, née Skabowski	1985–2020
Amorn Surangkanjanajai	Gung Pham Kien	1985–2020
Jacqueline Svilarov	Nina Zöllig	1999–2007, 2011–2020
Sara Turchetto	Marcella Varese #2	1998–2020
Georg Uecker	Dr. Carsten Flöter	1986–1991, 1995–2020
Cosima Viola	Jacqueline "Jack" Aichinger	2001–2020
Martin Walde	Marek/Sunny Zöllig	2016–2020
Sybille Waury	Tanja Schildknecht	1985–2020
Katharina Witza	Antonia "Toni" Zenker	2005–2020

• (de) Officiële website
• Lindenstraße intro uit 1985
• 28 jaar kerstmis in Die Lindenstraße
• Laatste aflevering van 29 maart 2020