Kruisafneming

De kruisafneming is het moment waarop, volgens het christendom, het lichaam van Jezus Christus van het kruis genomen wordt, nadat hij gestorven is. Het moment van de kruisafneming is traditioneel de 13e statie van de kruisweg, die in veel katholieke kerken te vinden is, maar komt ook voor als zelfstandig kunstwerk. In de Byzantijnse kunst werd het beeld van de kruisafname populair in de 9e eeuw en in het westen vanaf de 10e eeuw.

Centraal in het beeldwerk staat het dode bleke lichaam van Jezus. Al in vroege afbeeldingen van de kruisafname, zijn de details – zoals de positie van het lichaam van Jezus – vrij divers. Het beeldwerk van de kruisafname laat, afgezien de kruisafneming van Jezus, vaak een flauwvallende Maria zien, die opgevangen wordt door Johannes (zoals in het schilderij van Rogier van der Weyden).

Enkele bekende afbeeldingen van de kruisafneming zijn:

• Kruisafneming, een triptiek in de Onze-Lieve-Vrouwekathedraal in Antwerpen
• Kruisafneming, een schilderij van Rubens in het Palais des Beaux-Arts in Lille
• Kruisafneming, een schilderij van Rubens in Galleria Borghese in Rome
• Kruisafneming, een schilderij van Caravaggio in de Vaticaanse Pinacotheek in Vaticaanstad
• Kruisafneming, een schilderij van Rogier van der Weyden in het Museo del Prado in Madrid
• Kruisafneming, een beeldengroep van Wilhelm Achtermann in de dom van Münster