Kinderjury

Kinderjury
Algemene informatie
Prijscategorie literatuurprijsBewerken op Wikidata
Uitgereikt door Stichting Collectieve Propaganda van het Nederlandse Boek
Land(en) Vlag van Nederland Nederland
Werk en beloning
Beloont kinderboekBewerken op Wikidata
Ontvanger(s) auteurBewerken op Wikidata
Website
Officiële website
Portaal  Portaalicoon   Jeugdliteratuur

De Kinderjury, tot 2020 de Prijs van de Nederlandse Kinderjury geheten,[1] is een literatuurprijs die sinds 1988 jaarlijks door de Stichting Collectieve Propaganda van het Nederlandse Boek wordt toegekend aan de beste in het Nederlands verschenen kinderboeken. Anders dan bijvoorbeeld de Gouden Griffel en aanverwante prijzen voor kinderliteratuur is het een publieksprijs. De winnaars worden niet door een vakjury bepaald, maar door kinderen tussen 6 en 12 jaar die hun stem uitbrengen. Voor de prijs komt zowel oorspronkelijk Nederlandstalig als in het Nederlands vertaald werk in aanmerking, zowel verhaalboeken als prentenboeken, gedichtenbundels, bloemlezingen en informatieve boeken.

Geschiedenis

De Nederlandse Kinderjury van het betreffende jaar beslist welke boeken uit het voorgaande jaar de beste zijn. De genomineerde boeken zijn te herkennen aan het Kinderjurylogo in het boek.

Kinderen tussen 6 en 12 jaar konden aanvankelijk hun stem uitbrengen door een formulier in te vullen bij de boekwinkel, bibliotheek of school en via het internet. Om kinderen te helpen kiezen was er ook ieder jaar een Tiplijst van 25 boeken per leeftijdscategorie (6 t/m 9 jaar en 10 t/m 12 jaar), samengesteld door een onafhankelijk comité.

Tot 1997 werd ook een prijs toegekend in de leeftijdscategorie 13 tot en met 16 jaar, een bekroning die in 1998 werd herdoopt tot Prijs van de Jonge Jury. Stichting Lezen en Passionate Bulkboek hebben de organisatie van deze jongerenprijs overgenomen.

Senaat

Doel van de Prijs van de Nederlandse Kinderjury is vanouds om kinderen kennis te laten nemen van nieuwe boeken en ze tot kritisch lezen aan te zetten. Daar hoort een streven naar brede deelname bij, maar het gevaar bestaat dat de stemming afglijdt naar een snelle populariteitspoll. Vandaar dat in 2006 CPNB besloot om de inhoudelijke verankering van de Kinderjury te verstevigen. Dat gebeurde met de instelling van een Senaat van De Nederlandse Kinderjury.[2] Deze werd samengesteld uit twaalf kinderen die gestemd hebben, uit elke provincie één. Zes kinderen in de leeftijd van 6 tot in 9 en zes kinderen in de leeftijd van 10 tot 12 jaar. Zij lezen de vijf nominaties die de stemming in hun leeftijdsgroep heeft opgeleverd, komen in vergadering bijeen om met elkaar te overleggen, schrijven over alle gelezen boeken een juryrapport en maken de uitslag bekend. Bij de start van de Kinderjury werd de Senaat officieel geïnstalleerd.

In 2002 werd in verband met het 15-jarig bestaan van de prijs eenmalig het beste kinderboek aller tijden gekozen. In de top vijf die hieruit voortkwam, zaten vier boeken uit de serie Harry Potter van J.K. Rowling.[3]

In 2007 werd de stemronde van de Nederlandse Kinderjury, vanwege het twintigjarig jubileum, officieel geopend door Prinses Laurentien.[4]

Pluim van de Kinderjury

In 2011 volgde voor het eerst de Pluim, een prijs die werd uitgereikt door de Senaatsleden. De eerste Pluim werd gewonnen door Tosca Menten voor haar boek Dummie de Mummie en de tombe van Achnetoet. In 2013 werd voor het eerst zowel de Prijs van de Nederlandse Kinderjury als de Pluim uitgereikt aan dezelfde schrijver. Deze werden gewonnen door Manon Sikkel voor haar boek Voor wie doe jij een moord? Door IzzyLove.

In 2024 werd de Pluim van de Kinderjury uitgereikt aan Linda Dielemans voor Koningsspel, met tekeningen van Sanne te Loo. De bekendmaking vond plaats tijdens de uitreiking van de Thea Beckmanprijs.[5]

Naamsverandering

In 2019 veranderde de naam in Senaatsprijs van De Nederlandse Kinderjury. In 2020 werd de naam van de prijs verkort tot Kinderjury.[1] De Senaat kreeg ook een andere naam, namelijk het Kinderboekenweek Leesteam, en werd vanaf dat moment gekoppeld aan de Kinderboekenweek.

In 2024 werden 40.000 stemmen uitgebracht. De auteurs Thomas van Grinsven & Rutger Vink en Kevin Hassing wonnen voor de derde keer op rij de prijs.[6]

Nieuwe opzet per 2025

In 2025 werd de opzet van de Kinderjury vernieuwd, omdat de stichting CPNB vond dat de campagne te weinig impact had in de boekhandel en het aantal deelnemende scholen afnam.[7]

In de nieuwe opzet nomineren zes schoolklassen, geselecteerd over het hele land, twee keer zes boeken uit de bestverkochte titels van 2024 (januari t/m november 2024). Deze twaalf boeken, verdeeld over de leeftijdscategorieën: 7 t/m 9 jaar en 10 t/m 12 jaar, maken kans om de Kinderjury te winnen. Alle kinderen van Nederland kunnen via de website van de Kinderjury hun stem uitbrengen op een van de genomineerde boeken. In beide categorieën wordt de prijs uitgereikt aan het boek met de meeste stemmen.[7][8]

De CPNB verwacht van deze nieuwe opzet onder meer dat scholen makkelijker de genomineerde boeken zullen aanschaffen, nu het gaat om twee keer zes in plaats van 25 boeken.[7]

Overzicht winnaars

jaardoelgroepauteur(s)boekbron
1988 6-9 jaarJacques VriensTommie en Lotje lopen weg
10-12 jaarAnders BodelsenEen hele schep geld
13-16 jaarEvert HartmanMorgen ben ik beter
1989 6-9 jaarThea BeckmanEen bos vol spoken
10-12 jaarRoald DahlMatilda
13-16 jaarRoald DahlMatilda
1990 6-9 jaarRindert KromhoutHens up
10-12 jaarMieke van HooftDe tasjesdief
13-16 jaarJan TerlouwDe kunstrijder
1991 6-9 jaarRoald DahlIeorg Idur
10-12 jaarAnke de VriesKladwerk
13-16 jaarThea BeckmanHet geheim van Rotterdam
11-14 jaarMarc de BelBlauwe snoepjes
1992 6-9 jaarElfie DonnellyEen pakje voor mevrouw Larietand
10-12 jaarCarry SleeVerdriet met mayonaise
13-16 jaarEvert HartmanNiemand houdt mij tegen
1993 6-9 jaarRoald DahlDe minpins
10-12 jaarAnke de VriesBlauwe plekken
13-16 jaarAnke de VriesBlauwe plekken
1994 6-9 jaarRindert KromhoutErge Ellie en nare Nellie
10-12 jaarCarry SleeConfetti conflict
13-16 jaarEvert HartmanDe voorspelling
1995 6-9 jaarCarry SleeRidder Schijtebroek
10-12 jaarJacques VriensEn de groeten van groep acht
13-16 jaarEvert HartmanDe vloek van Polyfemos
1996 6-9 jaarPaul van LoonMeester Kikker
10-12 jaarPaul van LoonNooit de buren bijten
13-16 jaarEllen TijsingerMorgenster
1997 6-9 jaarJacques VriensMeester Jaap
10-12 jaarPaul van LoonDe griezelbus 3
13-16 jaarCarry SleeSpijt!
1998 6-9 jaarPaul van LoonDolfje Weerwolfje
10-12 jaarCarry SleePijnstillers
1999 6-9 jaarCarry SleeMeester Paardenpoep
10-12 jaarCarry SleeAfblijven
2000 6-9 jaarPaul van LoonVolle maan
10-12 jaarJacques VriensAchtste-groepers huilen niet
2001 6-9 jaarCarry SleeHokus pokus... plas!
10-12 jaarCarry SleeRazend
2002 6-9 jaarJ.K. RowlingHarry Potter en de steen der wijzen
10-12 jaarJ.K. RowlingHarry Potter en de steen der wijzen
2003 6-9 jaarJacques VriensMeester Jaap maakt er een puinhoop van
10-12 jaarFrancine OomenHoe overleef ik mezelf?
2004 6-9 jaarPaul van LoonWeerwolvenbos
10-12 jaarFrancine OomenHoe overleef ik een gebroken hart?
2005 6-9 jaarAnnie M.G. SchmidtPluk redt de dieren
10-12 jaarFrancine OomenHoe overleef ik met/zonder jou?
2006 6-9 jaarPaul van LoonBoze Drieling
10-12 jaarFrancine OomenHoe overleef ik mijn ouders? (en zij mij!)
2007 6-9 jaarPaul van LoonWeerwolvenfeest
10-12 jaarFrancine OomenHoe overleef ik (zonder) liefde?
2008 6-9 jaarPaul van LoonWeerwolfgeheimen
10-12 jaarFrancine OomenHoe overleef ik met/zonder vrienden?
2009 6-9 jaarPaul van LoonDolfje Sneeuwwolfje
10-12 jaarFrancine OomenHoe overleef ik mijn vriendje? (en hij mij!)
2010 6-9 jaarGeronimo StiltonFantasia IV 'Het Drakenei'
10-12 jaarFrancine OomenHoe overleef ik (zonder) dromen?
2011 6-9 jaarGeronimo StiltonFantasia V
10-12 jaarFrancine OomenHoe overleef ik mijn vader? (En hij mij!)
2012 6-9 jaarGeronimo StiltonFantasia VI
10-12 jaarManon SikkelHoe word je een koppelaar? Door IzzyLove
2013 6-9 jaarGeronimo StiltonFantasia VII
10-12 jaarManon SikkelVoor wie doe jij een moord? Door IzzyLove
2014 6-9 jaarManon SikkelElvis Watt miljonair
10-12 jaarNiki Smit100% Coco
2015 6-9 jaarGeronimo StiltonFantasia IX: De fenomenale reis
10-12 jaarJeff KinneyHet leven van een loser, gedumpt
2016 10-12 jaarJozua DouglasDe gruwelijke generaal
10-12 jaarTosca MentenDummie de Mummie en de drums van Massoeba
2017 6-9 jaarAndy Griffiths en Terry Denton, vertaald door Edward van de VendelDe waanzinnige boomhut van 65 verdiepingen
10-12 jaarRachel Renée RussellDagboek van een muts 10 – Puppy Love
2018 6-9 jaarAndy Griffiths en Terry Denton, vertaald door Edward van de VendelDe waanzinnige boomhut van 78 verdiepingen
10-12 jaarJeff Kinney, vertaald door Hanneke MajoorHet leven van een loser 11 - Drie keer niks
2019 6-9 jaarJochem Myjer en Rick de HaasDe Gorgels en het geheim van de gletsjer
10-12 jaarTosca MentenDummie de mummie en de schat van Sohorro
6-9 jaarCarry Slee en Iris BoterJuf Braaksel en de magische ring
10-12 jaarLinda DielemansSchaduw van de leeuw
2020 6-9 jaarAndy Griffiths en Terry Denton in de vertaling van Edward van de VendelDe waanzinnige boomhut van 104 verdiepingen
10-12 jaarJeff Kinney in de vertaling van Hanneke MajoorVet koel – Het leven van een Loser 13
2021 6-9 jaarHanneke de ZoeteDe Zoete Zusjes zoeken een schat[9]
10-12 jaarJeff Kinney in de vertaling van Hanneke MajoorTotaal gesloopt - Het leven van een Loser 14
2022 6-9 jaarThomas van Grinsven en Rutger VinkDe magische halsband
10-12 jaarKevin HassingMus & kapitein Kwaadbaard en de koers naar de Kraken
2023 6-9 jaarThomas van Grinsven en Rutger VinkDe tijdmachine
10-12 jaarKevin HassingMus & Kapitein Kwaadbaard en de amorfe
2024 6-9 jaarThomas van Grinsven en Rutger VinkHet pretpark[10]
10-12 jaarKevin HassingMus & Kapitein Kwaadbaard en de wraak van de furie
2025 6-9 jaar Thomas van Grinsven en Rutger Vink De Safari
10-12 jaar Paul van Loon Danse Macabre

Pluim

jaarauteurboek
2011Edward van de VendelSofie en de pinguïns
2011Tosca MentenDummie de mummie en de tombe van Achnetoet
2012Janneke SchotveldSuperjuffie
2012Paul van LoonRaveleijn
2013Tosca MentenDe wraak van Lorre
2013Manon SikkelVoor wie doe jij een moord? Door IzzyLove
2014Tosca MentenDummie de mummie en de dans van de cobra
2014Maren StoffelsStapelverliefd
2015Janneke SchotveldSuperjuffie in de soep
2015Niki Smit100% Coco Paris
2016Jozua DouglasDe gruwelijke generaal
2016Janneke SchotveldBotje
2017Jozua DouglasDe ongelooflijke Ravi Ravioli
2017Marte JongbloedDe (niet zo) rampzalige avonturen van Herre
2018Marte JongbloedDe (nogal) ijzingwekkende avonturen van Herre
2018Manon SikkelExpeditie Vriendschap, door IzzyLove
Senaatsprijs
2019 Carry Slee Juf Braaksel en de magische ring (6-9 jaar)
2019 Linda Dielemans Schaduw van de leeuw (10-12 jaar)[11]

Zie ook