Kim (roman)

Kim
Auteur(s)	Rudyard Kipling
Illustrator	Harold Robert Millar
Land	Verenigd Koninkrijk
Taal	Engels
Genre	Spionage- en schelmenroman
Uitgever	Macmillan Publishers
Uitgegeven	oktober 1901
Portaal    Literatuur

Kim is een roman van de Britse schrijver en Nobelprijswinnaar Rudyard Kipling, gepubliceerd in 1901. Het wordt gezien als Kiplings belangrijkste werk. Deze roman werd opgenomen in de lijst Modern Library 100 Beste Romans, kwam op plek 159 van The Big Read en is drie maal verfilmd.

Het verhaal speelt tegen het einde van de 19e eeuw in Brits-Indië en gaat over The Great Game, het strategische conflict tussen het Britse Rijk en het Keizerrijk Rusland om de macht over Centraal-Azië. Dankzij dit boek raakte de term The Great Game in zwang.

Het verhaal kan zowel als een spionageroman, schelmenroman, bildungsroman en als spirituele roman gelezen worden. De meningen verschillen of het boek onder de kinderliteratuur valt. De roman is opmerkelijk vanwege de gedetailleerde manier waarop de mensen, de cultuur, de diverse religies, bijgeloof en dagelijks leven in India worden beschreven. Uit het boek blijkt de bewondering die Kipling had voor de Indiase maatschappij maar hij laat ook zijn denkbeelden doorschemeren over het kolonialisme.

Kim is een weesjongen die opgroeit in de straten van Lahore. Hij stamt af van Ierse ouders maar is volkomen geïntegreerd in de lokale gemeenschap. Af en toe doet hij klusjes voor een Pasjtoense paardenhandelaar die inlichtingen verzamelt voor de Britten. Als Kim raakt bevriend met een Boeddhistische lama die op zoek is naar verlichting, het bereiken van het nirwana. Dit wil hij bereiken door een legendarische rivier te vinden. Kim wordt op pad gestuurd door de paardenhandelaar om een boodschap over te brengen. Onderweg met de lama leert hij over The Great Game. Onderweg komen ze het regiment van zijn overleden vader tegen en wordt hij naar Lucknow gestuurd om naar school te gaan. De lama betaald voor zijn opleiding. Tijdens zijn opleiding blijven kim en de lama bevriend. Ook wordt hij getraind als verkenner om inlichtingen voor het Britse leger te verzamelen.

Door zijn ervaringen van het straatleven in Lahore heeft Kim de vaardigheid ontwikkeld om zich zowel binnen de Indiase als de Britse gemeenschap te begeven zonder op te vallen. Hij blijkt een natuurtalent te hebben om zich te vermommen. Tijdens een spionagereis naar de Himalaya weten Kim, de lama en een collegaspion genaamd Mookherjee inlichtingen te verzamelen over wat de Russen van plan zijn. Uiteindelijk komt de lama erachter dat de legendarische rivier niet fysiek bestaat maar een spirituele plaats is.

• In het boek wordt een spel gespeeld dat nadien bekend zou worden als Kimspel en dat dient om het geheugen en het observatievermogen te trainen.
• Het verhaal begint in en rond het Lahore Museum in Lahore waar Kiplings vader destijds curator was. Kipling woonde als jongvolwassene in deze stad. Hij had zijn kinderjaren doorgebracht in Mumbai.
• Een deel van het verhaal speelt zich af langs de Grand Trunk Road, destijds de belangrijkste verbindingsweg door Noord-India.
• De roman is twee maal verfilmd. In 1950 en in 1984. Ook is de deze verfilmd in een van de afleveringen uit 1960 van Shirley Temple's Storybook.
• De Britse spion en overloper Kim Philby werd geboren als Harold Philby in Ambala, destijds onderdeel van Brits-Indië. Zijn vader, lid van de Indiase ambtenarij, gaf hem de bijnaam Kim vanwege zijn vriendschappelijke omgang met het Indiase personeel.
• In 2016 kwam een computerspel uit met de naam Kim, gebaseerd op de roman.