Joanna Turcksin

Joanna Catharina Deroover-Turcksin, in de volksmond Woinke Turck genoemd (Machelen, 3 juni 1890 - aldaar, 6 december 2002), was een Belgische supereeuwelinge die de oudste mens uit België ooit is. Ze leefde 112 jaar en 186 dagen.

Zij was de dochter van Joannes Baptista Turcksin (1866-1924) en Theresia Van Dooren (1866-1893). Haar overgrootvader Petrus Turcksin was van 1836 tot 1871 burgemeester van Machelen.^[1] Diens vader Henricus werd als vondeling gevonden vlak bij het Sint-Katelijneplein in Brussel, waar toen turf werd gewonnen. Hij werd op 9 april 1729 in de Sint-Katelijnekerk gedoopt onder de naam Henricus Teurfsin, vandaar de naam Turcksin (turck komt van turf, sin was dialect voor Zenne).^[2] Iemand uit Machelen ontfermde zich over hem.

De ouders van Joanna waren kleine landbouwers. Haar moeder stierf toen Woinke drie jaar oud was, waarna ze tijdelijk opgevoed werd door een ander familielid. Op haar 12e ging Woinke meehelpen op de boerderij van haar vader, waar ze op haar 18e opnieuw ging inwonen. Op haar 24e overleefde Joanna een aanval van tuberculose.

In 1918 trouwde ze met Emiel Deroover. Samen kregen ze vijf kinderen en baatten ze een kleine boerderij uit. Toen haar man in 1938 stierf, zette Woinke de boerderij verder met haar kinderen. Ze bleef helpen op de boerderij tot ze 85 was. Toen ze 89 jaar was, trok Joanna in bij haar jongste dochter, Jeanne, waar ze zou blijven wonen tot aan haar dood.

Woinke bleef lang erg vitaal. Pas op haar 95e moest Joanna voor de eerste maal naar het ziekenhuis. Ze moest er galstenen laten weghalen, maar ze werd er al na een week ontslagen. Tot haar 105e ging ze nog elke week trouw naar de zondagsmis. Tot ze 111 was, kaartte ze nog iedere dag. Woinke stierf uiteindelijk toen ze 112 en een half jaar oud was aan de gevolgen van een verkoudheid met complicaties.

Woinke Turcksin was de grootmoeder van schrijver-dichter Jan Vanhaelen. Hij heeft ook over haar leven een boek geschreven, toen ze 112 jaar oud geworden was, getiteld Lang zal ze leven : de biografie van Joanna Turcksin, alias Woinke Turck, de oudste Belg aller tijden, verteld door haar kleinzoon.^[3]

Op 25 augustus 2001 overtrof ze de leeftijd van Maria Ludovica Vansprengel (1882-1993), waarmee ze de oudste inwoner van België ooit werd en de oudste vrouw. Ze was echter pas vanaf 31 januari 2002 de oudste Belg ooit, toen ze ook de naar Nederland verhuisde Jan Machiel Reyskens (1878-1990), die altijd de Belgische nationaliteit behield, in leeftijd overtrof.

Op 2 september 2025 overleed de in België geboren Yvonne Francier in Corsica. Zij werd geboren op 28 februari 1913 en werd daarmee exact even oud als Joanna.