Jean Giono

Jean Giono
Portret van Jean Giono, vervaardigd door Eugène Martel in 1937
Portret van Jean Giono, vervaardigd door Eugène Martel in 1937
Persoonsgegevens
Volledige naam Jean Fernand Giono
Geboortedatum 30 maart 1895
Geboorteplaats ManosqueBewerken op Wikidata
Overlijdensdatum 8 oktober 1970
Overlijdensplaats ManosqueBewerken op Wikidata
Geboorteland Vlag van Frankrijk Frankrijk
Opleiding en beroep
Beroep schrijver, dichter
Oriënterende gegevens
Jaren actief 1920-1970
Werken
Genre(s) Roman, essay, poëzie
Stroming(en) Pantheïsme, anarchistisch pacifisme
Bekende werken Colline (Heuvel) (1929)
L'Homme qui plantait des arbres (De man die bomen plantte) (1953)
Le hussard sur le toit (De huzaar op het dak) (1951)
Erkenning en lidmaatschap
Archief­locatie Beinecke-bibliotheek voor zeldzame boeken en manuscripten,[1] archives départementales des Alpes-de-Haute-Provence[2]Bewerken op Wikidata
Prijzen en onderscheidingen Légion d'honneur,[3] prix Prince-Pierre-de-MonacoBewerken op Wikidata
Dbnl-profiel
(en) IMDb-profiel
Website
Lijst van Franstalige schrijvers
Portaal  Portaalicoon   Literatuur

Jean Giono (Manosque, 30 maart 1895 – aldaar, 8 oktober 1970) was een Frans schrijver en dichter, wiens werk diep geworteld is in de Provence en de verbondenheid tussen mens en natuur. Hij staat vooral bekend om zijn mythische romans, pacifistische houding en zijn pleidooi voor een leven in harmonie met de natuur.

Biografie

Jeugd en vroege carrière

Giono werd geboren als zoon van een arme schoenmaker in Manosque, Alpes-de-Haute-Provence. Op 11-jarige leeftijd beklom hij voor het eerst de Montagne de Lure op een muilezel, een ervaring die zijn leven en werk diep zou beïnvloeden. Tijdens de Eerste Wereldoorlog diende hij als soldaat in het 140e Infanterieregiment en vocht bij Les Éparges, Verdun, Noyon, Saint-Quentin, Chemin des Dames en de Kemmelberg. Daar stierf hij bijna bij een gasaanval. Na de oorlog begon hij met het publiceren van gedichten, terwijl hij werkte als bankbediende.

Literaire loopbaan

Giono's vroege werk bestaat uit mythische romans, geschreven in dichterlijk proza, waarin hij de Provence en de relatie tussen mens en natuur bezingt. Zijn "Pan-trilogie" - Coline (1929), Un de Baumugnes (1929), en Regain (1930) - is hier een voorbeeld van. Centraal in zijn werk staat de eenzaamheid van de mens en de spanning tussen moderne beschaving en oerkrachten. Zijn pacifistische en anarchistische opvattingen komen tot uiting in werken als Refus d'obéissance (1937), waarin hij zijn oorlogservaringen verwerkt.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd Giono tweemaal geïnterneerd: eerst wegens dienstweigering, later vanwege vermeende steun aan het Vichy-regime. Hij publiceerde enkele artikelen in het collaborerende tijdschrift La Gerbe en werd genoemd in het Duits propagandatijdschrift Signal. In januari 1945 kwam hij vrij zonder aanklacht.[4]

Latere werk en erkenning

Na de oorlog verschuift Giono's focus naar historische thema’s. Bekende werken uit deze periode zijn Les âmes fortes (1950) en Le hussard sur le toit (1951), dat later werd verfilmd. Zijn beroemdste werk, L'Homme qui plantait des arbres (1953), in het Nederlands vertaald als De man die bomen plantte door Ernst van Altena[5], schreef hij in opdracht van Reader's Digest, maar werd uiteindelijk gepubliceerd in Vogue, nadat bleek dat het verhaal fictie was.[6][7] Giono was lid van de Académie Goncourt en ontving diverse onderscheidingen.

Giono overleed op 75-jarige leeftijd aan een hartaanval.[8]

Bibliografie

Manosque, waar Giono vrijwel heel zijn leven woonde en in welke omgeving hij zich zo thuis voelde
  • Colline (1928); Nederlands: Heuvel, vert. Kiki Coumans, 2020. ISBN 978 94 93186 05 7
  • Un de Baumugnes (1929), verfilmd als Angèle (1934) door Marcel Pagnol
  • Naissance de l'Odyssée (1930)
  • Regain (1930), verfilmd als Regain (1937) door Marcel Pagnol
  • Manosque-des-Plateaux - Poème de l'olive (1930). Nederlandse vertaling: Manosque, gevolgd door Gedicht van de olijf. Vertaald door Kiki Coumans. Uitgeverij Vleugels, Bleiswijk, 2022. ISBN 978 94 93186 58 3
  • Le Grand Troupeau (1931); Nederlands: De grote kudde, vert. Liesbeth van Nes, 2015
  • Jean le Bleu (1932); Nederlands: De blauwe jongen, vert. Kiki Coumans, 2022. ISBN 978 90 295 4964 6. Verfilmd als La Femme du boulanger (1938) door Marcel Pagnol
  • Solitude de la pitié (1932)
  • Le chant du monde (1934); Nederlands: Het zingen van de wereld, vert. Jeanne Holierhoek, 1995
  • Que ma joie demeure (1935)
  • Les vraies richesses (1937)
  • Refus d'obéissance (1937)
  • Batailles dans la montagne (1937)
  • Le poids du ciel (1938)
  • Lettre aux paysans sur la pauvreté et la paix (1938)
  • Précisions et Recherche de la pureté (1939)
  • Vertaling in het Frans van Moby Dick, door Herman Melville (1940)
  • Pour saluer Melville (1941)
  • Triomphe de la vie (1942)
  • Le voyage en calèche (1946)
  • Un roi sans divertissement (1946); verfilmd als Un roi sans divertissement (1963) door François Leterrier
  • Noé (1948)
  • Les âmes fortes (1949), verfilmd door Raoul Ruiz in 2000
  • Mort d'un personnage (1949)
  • Les grands chemins 1951; Nederlands: De grote weg
  • Le Hussard sur le toit (1951); Nederlands: De huzaar op het dak, vert. Zsuzsó Pennings 2021 ISBN 9789086842322. Verfilmd als Le Hussard sur le toit (1995) door Jean-Paul Rappeneau
  • Le moulin de Pologne (1952); Nederlands: De Poolse molen
  • L'Homme qui plantait des arbres (1953); Nederlands: De man die bomen plantte, vertaald door Ernst van Altena, 2001. Verfilmd als L'Homme qui plantait des arbres (1987) door Frédéric Back
  • Le bonheur fou (1957); Nederlands: Het vreugdevuur
  • Angelo (1958)
  • Deux cavaliers de l'orage (1965)
  • L'histoire du garçon robín (1962)
  • L'Iris de Suse (1970)

Erkenning en nalatenschap

Giono's werk is meermaals verfilmd en onderscheiden. Zijn huis Le Paraïs in Manosque, dat hij in 1929 kocht en waar hij het grootste deel van zijn werk schreef, is beschermd als Maison des Illustres[9]. Het herbergt zijn werkkamer en zijn bibliotheek van meer dan 8.000 boeken. De Grand prix Jean-Giono wordt sinds 1990 toegekend aan schrijvers die in zijn geest werken.

Bronnen en literatuur

  • A. Bachrach e.a.: Encyclopedie van de wereldliteratuur. Bussum, 1980-1984. ISBN 90-228-4330-0

Voetnoten

  1. ↑ http://hdl.handle.net/10079/fa/beinecke.gionocol.
  2. ↑ http://www.archivesportaleurope.net/ead-display/-/ead/pl/aicode/FR-FRAD004/type/fa/id/FRAD00400AP_000000002; geraadpleegd op: 23 maart 2019.
  3. ↑ Léonore-database.
  4. ↑ Jan Huijbrechts, Jean Giono op de Kemmelberg, 't Pallieterke, 4 mei 2023, p. 18
  5. ↑ Jean Giono- pagina op de website van de Nederlandse uitgever. Vonk uitgevers. Gearchiveerd op 26 augustus 2022. Geraadpleegd op 26 augustus 2022.
  6. ↑ Donkers, Henk, "De man die bomen plantte - NRC", 1 maart 1991. Gearchiveerd op 26 augustus 2022. Geraadpleegd op 26 augustus 2022.
  7. ↑ Jean Giono (1988). De man die bomen plantte. Jan van Arkel uitgeverij, Over dit verhaal en zijn auteur pag 41-42, door de vertaler Ernst van Altena. ISBN 9062241409.
  8. ↑ Zie onder andere hier en Encyclopedie van de Wereldliteratuur.
  9. ↑ Hugues Derouard, La montagne de Lure, Détours en France, oktober-november 2020, p. 66-71
Zie de categorie Jean Giono van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.
Dit artikel is uitgegeven door Wikipedia. De tekst is beschikbaar onder Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0, tenzij anders vermeld. Voor de mediabestanden kunnen aanvullende voorwaarden gelden.