Hernando de Bustamante

Hernando de Bustamante was een Spanjaard, die in 1569 met het huurlingenleger van kolonel Caspar de Robles in de stad Groningen arriveerde.^[1] Zijn rang was capitain (hopman)^[2]. Over zijn eerdere militaire loopbaan is niets bekend.

Bustamante was een vertrouweling van de kolonel. Als die afwezig was verving Bustamante hem. Bustamente was meteen betrokken bij het bestrijden van de watergeuzen, die vanuit Emden langs de kust voeren en snelle overvallen (landgangen) uitvoerden met name op kloosters waar een rijke buit te halen was. Weliswaar waren boeren verplicht dagwacht en nachtwacht te houden op de zeedijken om die landgangen te voorkomen, maar die bleven nogal eens passief. Als Bustamante met zijn soldaten een klooster te hulp wilde schieten, waren de watergeuzen alweer verdwenen.^[3]

In het voorjaar van 1571 ankerden geuzenschepen bij het eiland Borkum, maar soldaten van Caspar de Robles joegen hen al snel uit elkaar. Bovendien werden er vrij veel geuzen gevangen genomen. Van dit succes wilde Robles gebruik maken om de geuzen verder afbreuk te doen. Bustamante kreeg daarvoor de opdracht. Hij voerde eerst een serieuze verkenning uit en merkte dat de geuzen probeerden hem met zijn vloot in een hinderlaag te lokken. Toen hij dat meldde riep Robles hem terug.^[4]In de zomer van 1571 kwam er een vloot van elf schepen onder commando van viceadmiraal François van Boshuizen vanuit Holland om de geuzen van de Dollard te verdrijven. De hoplieden Bustamante en Mandeville sloten zich daarbij aan met vier karvelen. Er werden veel geuzenschepen buitgemaakt en meer dan honderd man werden krijgsgevangen gemaakt. Op bevel van Alva werden de gevangenen wreed geëxecuteerd.^[5]

Bustamante werd op 21 januari 1572 samen met de rechtskundig adviseur (syndicus) van de stad Groningen naar Brussel gestuurd om daar te bepleiten dat Caspar de Robles de overleden stadhouder Van Megen zou opvolgen.^[6] De belangrijkste adviseur van de regering in Brussel, Viglius, voelde daar wel voor, maar koning Philips II benoemde Gilles van Berlaymont. Caspar de Robles werd in juni 1572 zijn luitenant-stadhouder. Bustamante trad op als plaatsvervanger van Caspar de Robles in Groningen en Friesland.

Na de inname van Den Briel door de geuzen werd in het noorden van de Nederlanden de dagwacht en nachtwacht door burgers aangescherpt. Bustamante werd door de kolonel in december 1572 naar Leeuwarden gestuurd om daar 150 soldaten te legeren als extra bescherming van de stad. In maart 1573 werd die afspraak verlengd.^[7] Andere steden (Sneek, Bolsward, Franeker) wilden liever geen soldaten huisvesten en Bustamante gaf hen de gelegenheid die legering af te kopen.^[8]

In januari 1573 werd Caspar de Robles met een deel van zijn huursoldaten ingezet bij de belegering van Haarlem. In de winter 1572-1573 waren op de Waddeneilanden weer veel geuzen aanwezig en ‘Bustamante brandde van verlangen om het zwaard tegen de vrijbuiters op te nemen en daarmee roem te behalen’. Hij voer met zijn soldaten naar Ameland, waar de geuzen sterker bleken dan hij had gedacht. Wel maakte hij 30 geuzen krijgsgevangen.^[9]

In november 1573 werd Robles benoemd tot stadhouder en kapitein-generaal van Friesland, Groningen en Drenthe en Bustamante bleef zijn plaatsvervanger. In april 1574 werd Bustamante commandant van de vestingstad Delfzijl.^[10] In het voorjaar van 1575 benoemde Robles hem ook tot drossaard van Harlingen en grietman van Barradeel. Hij volgde daar Georg van Espelbach op die in maart 1575 was overleden.

Nadat op 23 november 1576 Caspar de Robles in Groningen door zijn eigen soldaten gevangen was genomen, volgde kort daarop het vastzetten van zijn aanhangers in Friesland. Bustamante werd waarschijnlijk 30 November 1576 gevangen genomen met vrouw en zoon. Eind maart 1577 werden ze in het kader van een gevangenenruil naar Maaseik gebracht en daar vrijgelaten. Over de latere militaire loopbaan van Hernando de Bustamante is niets bekend.