Hendrik Jan Schimmel
| Hendrik Jan Schimmel | ||||
|---|---|---|---|---|
![]() | ||||
Hendrik Jan Schimmel (1823-1906). Portret door Hendrik Johannes Haverman (1857-1928) | ||||
| Persoonsgegevens | ||||
| Volledige naam | Hendrik Jan Schimmel | |||
| Geboortedatum | 30 juni 1823 | |||
| Geboorteplaats | 's-Graveland | |||
| Overlijdensdatum | 14 november 1906 | |||
| Overlijdensplaats | Bussum | |||
| Geboorteland | Nederland | |||
| Opleiding en beroep | ||||
| Beroep | bankdirecteur, schrijver en dichter | |||
| Werken | ||||
| Genre(s) | drama, proza en poëzie | |||
| Erkenning en lidmaatschap | ||||
| Lid van | Koninklijke Academie voor Nederlandse Taal en Letteren | |||
| Dbnl-profiel | ||||
| ||||
Hendrik Jan Schimmel ('s-Graveland, 30 juni 1823 - Bussum, 14 november 1906), was een Nederlandse dichter en schrijver.
Leven en werk
Schimmel was een zoon van de burgemeester en notaris van 's-Graveland Hendrik Poeraat Schimmel en van Sara Meyse. Ondanks het verzet van zijn vader tegen de literaire aspiraties van zijn zoon werd hij schrijver en dichter met een omvangrijk literair oeuvre[1]. Hij publiceerde diverse toneelstukken, naast proza en poëzie. De componist Richard Hol componeerde de muziek bij diverse van zijn gedichten.
Na een kostschoolopleiding werd Schimmel geplaatst op het notariskantoor van zijn vader om daar het vak van notaris te leren. Na het overlijden van zijn vader in 1842 ging hij werken bij het Agentschap der Schatkist te Amsterdam. In 1847 werd voor de eerste maal een toneelstuk van zijn hand, de Twee Tudors, opgevoerd in de Amsterdamse Schouwburg. Zijn tweede toneelstuk Joan Wouters werd opgedragen aan de schrijver Jacob van Lennep, die zijn leermeester zou worden. Schimmel was inmiddels in dienst getreden bij de Nederlandsche Handel-Maatschappij. In die tijd schreef hij Oranje en Nederland, ter gelegenheid van de inhuldiging van koning Willem II in 1849. Het stuk zou later ook opgevoerd worden bij het tweede huwelijk van koning Willem III in 1879 en bij de inhuldiging van koningin Wilhelmina in 1898. Meerdere van zijn toneelstukken beleefden diverse herdrukken. Zo werd Twee Tudors zes maal gedrukt, evenals Joan Wouters. Zijn stuk Oranje en Nederland werd zeven maal gedrukt. In 1851 werd hij redacteur van het literaire tijdschrift De Gids, een functie die hij zestien jaar zou vervullen. Ook was hij redacteur van de Nederlandsche Volksalmanak en van het tijdschrift Nederland. Zowel in De Gids als in het tijdschrift Nederland verschenen diverse gedichten van zijn hand. Schimmel, inmiddels bankdirecteur, was jarenlang voorzitter van de raad van beheer van de vereniging Het Nederlandsch Tooneel, waar hij zich inzette voor de belangen van het toneel. Hij werd door koning Willem III benoemd tot ridder in de orde van de Nederlandse Leeuw.
Schimmel trouwde in 1865 met Anna Maria Kalff. Zij overleed 6 jaar later bij de geboorte van hun dochtertje Anna Sara Maria. Hij overleed in 1906 op 83-jarige leeftijd te Bussum.
Trivia
In het Het Spiegel in Bussum vlakbij waar hij gewoond heeft is een straat naar hem vernoemd, de Schimmellaan.
%252C_RP-P-OB-89.442.jpg)
Bibliografie (selectie)
- 1852 - De generaal Bonaparte, en zijn tijd. Schetsen uit de Fransche revolutie, (1797-1800) (Digitale versie)
- 1852 - Verspreide gedichten (Digitale versie)
- 1855 - De eerste dag eens nieuwen levens (Enkhuyzen in 1572)
- Eerste deel (Digitale versie)
- Tweede deel (Digitale versie)
- 1855 - Sproken en vertellingen (Digitale versie)
- 1855 - Een Haagsche joffer. Historische schets uit de 17e eeuw, uitg. Lohman, Amsterdam (2e druk 1884, 1e druk 1856) (Digitale versie)
- 1856 - Feestviering ter herinnering aan den honderdjarigen geboortedag van Willem Bilderdijk (Digitale versie)
- 1857 - Nieuwe gedichten (Digitale versie)
- 1857 - Hendrik Conscience beoordeeld (Digitale versie)
- 1858 - Twee vrienden. Drie tijdvakken uit een leven (Digitale versie)
- 1859 - Jeanne d' Arc (Digitale versie)
- 1860-1862 - Mary Hollis, uitg. Stemberg, Den Haag. 3 dln. 2 bd (2e druk 1882, 1e druk Arnhem, 1860-1862)
- Eerste deel (Digitale versie)
- Tweede deel (Digitale versie)
- Derde deel (Digitale versie)
- 1862 - Sproken en vertellingen
- Eerste deel (Digitale versie)
- Tweede deel (Digitale versie)
- 1864 - Mylady Carlisle
- Eerste deel, tweede deel (Digitale versie)
- Derde deel, vierde deel (Digitale versie)
- 1870 - Het gezin van Baas van Ommeren (voor dertig jaren), uitg. Roelants, Schiedam (2e druk 1874)
- Eerste deel (Digitale versie)
- Tweede deel (Digitale versie)
- 1871 - Herfstloover. Gedichten (Digitale versie)
- 1872 - Aan mijn vaderland. 1 april 1572 - 1 april 1872 (Digitale versie)
- 1875 - Sinjeur Semeyns
- Eerste deel (Digitale versie)
- Tweede deel (Digitale versie)
- Derde deel (Digitale versie)
- 1878 - Herinneringen (Digitale versie)
- 1880 - Een zestiende-eeuwer (Digitale versie)
- 1881 - Een bijzonder onderhoud (Digitale versie)
- 1882 - Verzoend
- Eerste deel (Digitale versie)
- Tweede deel (Digitale versie)
- 1887 - De vooravond der revolutie. Historische schets
- 1888 - De Kapitein van de Lijfgarde
- Eerste deel (Digitale versie)
- Tweede deel versie)
- Derde deel (Digitale versie)
- 1889 - Innerlijk leven. Poëzy (Digitale versie)
- 1896 - Jan-Willem's levensboek. Losse bladen verzameld (Digitale versie)
- 1898 - "Het zonde-kind"
- 1908 - Opstellen over spiritisme (Digitale versie)
Dramatische werken (overzicht)
- 1847 - Twee Tudors, drama, in vijf bedrijven (Digitale versie)
- 1847 - Joan Woutersz. Drama in vijf bedrijven (Digitale versie)
- 1848 - Gondebald, dramatiesch gedicht (Digitale versie)
- 1849 - Giovanni di Procida. Drama in vijf bedrijven (Digitale versie)
- 1849 - Oranje en Nederland. Dramatiesch tafereel in een bedrijf. Een bladzijde uit de geschiedenis des vaderlands (Digitale versie)
- 1851 - Napoleon Bonaparte, eerste konsul. Drama in vijf bedrijven (Digitale versie)
- 1852 - Schuld en boete. Drama in vijf bedrijven (Digitale versie)
- 1855 - De val van het Directoire. Historisch-dramatisch tafereel (Digitale versie)
- 1855 - Graaf Struensee, dramatische schets (Digitale versie)
- 1856 - Een Haagsche joffer (Digitale versie)
- 1856 - Dramatische poëzy
- Eerste deel (Digitale versie)
- Tweede deel (Digitale versie)
- 1859 - Het kind van Staat. Dramatiesch tafereel in drie afdeelingen (Digitale versie)
- 1868 - Struensee. Drama in vijf bedrijven
- 1878 - Juffrouw Bos. Drama in vijf bedrijven (Digitale versie)
- 1879 - De Towerkat. Drama in vijf bedrijven (Digitale versie)
- 1879 - Oranje en Nederland. Dramatiesch tafereel in één bedrijf. Eene bladzijde uit de geschiedenis des vaderlands (Digitale versie)
- 1880 - De kat van den Tower. Drama in vijf bedrijven. Ontleend aan schrijver's roman Mylady Carlisle (Digitale versie)
- ca. 1880 - Lucifer. Vondels treurspel gevolgd (Digitale versie)
- 1885 - Jufvrouw Serklaas. Drama in vijf bedrijven of negen tafereelen (Digitale versie)
- 1885-1886 - De dramatische werken
- Eerste deel (Digitale versie)
- Tweede deel (Digitale versie)
- Derde deel (Digitale versie)
- 1894 - In de directiekamer. Dramatische schets in één bedrijf. (Inl. tot de eerste voorstelling in den Nieuwen Amsterdamschen Schouwburg, te geven door de Kon. Ver. "Het Nederl. Tooneel".) (Digitale versie)
- 1897 - Een deugniet. Dramatisch tafereel in vijf bedrijven (Digitale versie)
- Anna Bolein
- Francesca
- Noord en Zuid
- Het hof van Abcou
- Zege na strijd
Vertalingen
- 1850 - Lodewijk de Elfde. Drama in 5 bedrijven. Naar een werk van Casimir Delavigne (Digitale versie)
- 1875 - Sofonisbe. Drama in 5 bedrijven van Emanuel Geibel (Digitale versie)
- 1884 - Lucretia. Treurspel in vijf bedrijven, naar M. François Ponsard; op nieuw bew. door H.J. Schimmel (Digitale versie)
Literatuur
- 1908 - Herman Robbers. H. J. Schimmel (Digitale versie)
- 1943 - Jonkvrouwe Cornelia Maria de Beaufort. De historische romans en novellen van H. J. Schimmel. Proefschrift Utrecht
- Jaarboek van de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde, 1907: Levensbericht van Hendrik Jan Schimmel
Noot
- ↑ Koninklijke Bibliotheek: publicaties Schimmel, H.J.[dode link]
