Hans Dorrestijn

Hans Dorrestijn
Hans Dorrestijn (1979)
Persoonsgegevens
Volledige naam	Hans Dorrestijn
Geboortedatum	16 juni 1940
Geboorteplaats	Ede
Geboorteland	Nederland
Opleiding en beroep
Beroep	schrijver, komiek, cabaretier, vertaler, scenarioschrijver
Oriënterende gegevens
Jaren actief	1973 - heden
Werken
Uitgeverij(en)	C.J. Aarts
Erkenning en lidmaatschap
Prijzen en onderscheidingen	Gouden Harp, Tollensprijs (2015)[1]
Dbnl-profiel
(en) IMDb-profiel
Website
Portaal    Literatuur

Hans Dorrestijn (Ede, 16 juni 1940) is een Nederlandse tekstschrijver, vertaler, schrijver en cabaretier, met vaak een typische zwartgallige stijl. Hij schrijft ook teksten en liedjes voor andere cabaretiers en voor de kinderserie Sesamstraat.

Dorrestijn werd in Ede geboren. Zijn vader Hendrik was actief in het verzet en stierf in 1942 in kamp Amersfoort.^[2] Hierna groeide hij op bij zijn stiefvader, die een grote inspiratiebron was. Dorrestijn doorliep de kweekschool en studeerde Nederlands aan de MO-lerarenopleiding in Amsterdam. Hierna was hij zeven jaar lang leraar op het Wagenings Lyceum.

In 1974 schreef hij teksten voor het voorlichtingsprogramma Open en Bloot. In 1975 ging Dorrestijn aan de slag als tekstschrijver en cabaretier. Hij schreef teksten voor Herman van Veen, Joost Prinsen, Jenny Arean, Adèle Bloemendaal en voor de cabaretgroep Don Quishocking. Voor het album Zing je moerstaal dat als boekenweekgeschenk van 1976 door Ad Visser werd bedacht en geproduceerd schreef hij Perpetuum mobile. In de jaren zeventig schreef Dorrestijn samen met Willem Wilmink ook voor diverse radio- en televisieprogramma's als Wij en de Wereld, de Panorama Woensdagshow, De Stratemakeropzeeshow en J.J. De Bom voorheen De Kindervriend.

Dorrestijn heeft als schrijver een uitgebreid oeuvre op zijn naam staan; variërend van kinderboeken tot gedichten voor volwassenen. Het jeugdboek De rooie vuurtoren of Vrijdag en de andere wilden (1987) behandelt de discriminatie in een Nederlandse schoolklas, als een vaak gepeste jongen met rood haar naast een Surinaamse jongen wordt gezet. Gevaarlijke stroom (1992) situeerde hij op Aruba.

Jarenlang verzorgde hij als "nieuwslezer" in het VPRO-radioprogramma Het Gebouw nep-nieuwsberichten onder de naam "Dorrestijns Pers Agentschap" (parodie op het ANP). Veel van die berichten werden in 2 boekjes gepubliceerd.

Zijn autobiografie Finale kwijting verhaalt over allerlei facetten van zijn leven, onder meer over zijn alcoholisme, zijn kinderen Yasha en Kim, waar hij dol op was hoewel hij eerst geen kinderen wilde, en over de teloorgang van zijn huwelijk met een aan poetsdwang lijdende vrouw (in het boek Jacobien). Halverwege het boek bekent de schrijver dat een vijfde deel overdrijving is. In het boek beschrijft Dorrestijn ook zijn verblijf in psychiatrisch ziekenhuis "Berg en Bosch". Tegen het eind van het boek wordt een mislukte zelfmoordpoging beschreven van een slechts met 'hij' aangeduide persoon. Indirect blijkt hiermee de ik-persoon Dorrestijn (en/of de echte) te worden bedoeld.

Zijn inmiddels ex-vrouw Hanna probeerde het boek via de rechter te verbieden omdat het zou zijn geschreven om haar zwart te maken, maar zij verloor deze zaak.^[3] Hanna koppelde hij later aan Aart Staartjes. Hij was getuige op hun huwelijk. Het onderwerp "gekkenhuis" diende later als basis voor Dorrestijns succesvolste theaterprogramma tot nu toe: Het naakte bestaan.

Dorrestijn had in de theaters jarenlang soloprogramma's tot hij ging samenwerken met pianist Frans Ehlhart. Rond de eeuwwisseling werd Ehlhart opgevolgd door Martin van Dijk.

In 2007 staakte Dorrestijn in Haaksbergen een try-out voor middelbare scholieren van zijn programma Ruïnes, omdat hij zich ergerde aan de 'stuurse, onbewogen en chagrijnige' gezichten op de eerste rij.^[4] In datzelfde jaar brak Dorrestijn door naar een groot publiek met Dorrestijns Vogelgids.

In Ruïnes kondigde Dorrestijn aan dat dit zijn laatste programma was. Ruïnes gaat ook vooral over de thema's dood en verval, in elk geval meer nog dan in zijn vorige programma's. Op 7 december 2008 nam hij met een laatste optreden in Theater Carré afscheid van het toeren langs de grote schouwburgen.

Dorrestijn hield woord en verruilde zijn werkgebied. In de kleinere theaters, bibliotheken en dergelijke is hij sinds 2009 actief met voordrachten uit zijn omvangrijke eigen werk. Zijn vele boeken in het algemeen, en kassucces Dorrestijns Vogelgids in het bijzonder, liggen aan deze optredens ten grondslag. Eind 2010 kwam Dorrestijn met het comeback-programma Buigen in de kleinere theaters. Hierbij gebruikte Dorrestijn overwegend oude nummers. "Daar ik toch nooit een hit heb gehad, loop ik geen enkel risico dat het publiek daar iets van merkt!", aldus Dorrestijn zelf.^[5]

Van 2014 tot 2017 maakte hij voor Omroep MAX samen met vogelaar Nico de Haan het televisieprogramma Baardmannetjes, waarin ze samen op zoek gaan naar bijzondere vogels. In 2021 maakte hij voor Omroep MAX de zesdelige televisieserie Alleen op een eiland, waarbij hij een week op telkens een ander onbewoond eiland verblijft en daar een gast ontvangt. Zo was hij in de eerste aflevering op 13 juli 2021 op Rottumerplaat en ontving Dieuwertje Blok.^[6] Op 21 juli 2023 maakte hij zijn debuut op de Zwarte Cross met tweemaal een middagvoordracht in een volle tent. Verder maakte hij in 2023 voor Omroep MAX de vierdelige televisieserie Dorrestijn en het Regenworm Dilemma, waarin hij met zijn gasten in gesprek gaat over oplossingen op het gebied van duurzaamheid en klimaat.^[7]

In het seizoen 2023/2024 nam hij afscheid van het theatervak met de show 't Houdt een keer op.

• Bofkont (1973)
• Mooi van lelijkheid (1977)
• In staat van ontbinding (1980)
• Dorrestijns geweten spreekt (1982)
• Circus Horlepiep (1985, met Lévi Weemoedt)
• Liederen van wanhoop en ongeloof (1987)
• Liederen van wanhoop en ongeloof II (1989)
• Pretpark (1991)
• Na regen komt Dorrestijn (1993)
• Gesmolten ijsberen (1995)
• Dorrestijn viert oud en nieuw (1996)
• Onvervuld verlangen – Dorrestijn viert oud en nieuw (1998)
• Cirkels (2000, met Martin van Dijk)
• Het naakte bestaan (2005, met Martin van Dijk)
• Ruïnes (2006, met Martin van Dijk)
• Buigen (2010)
• Goeie genade (2013-2015)
• Baardmannetjes (2014, met Nico de Haan)
• Eindelijk Licht (2014, met Zazí)
• Het einde is zoek (2015-2016)
• 't Houdt een keer op (2023-2024)

• 1974 - Bofkont - Philips 6410 070 - LP
• 1979 - Mooi van lelijkheid - Philips 6423 119 - LP
• 1987 - DLP, depressie-elpee van - VPRO 6819 007 - LP
• 1990 - Liederen van wanhoop en ongeloof II - Munich BMMCD273 - CD
• 1992 - Pretpark - Holland Label PAHCD101 - CD
• 1993 - Na regen komt Dorrestijn - Holland Label PAHCD102 - CD
• 1993 - Mooi van lelijkheid - Mercury 514 601 2 - CD (heruitgave van de 2e LP)
• 1994 - Onvergeeflijke melodieën van Hans Dorrestijn - De Jongste Dag CDJD26HD - CD
• 1996 - Gesmolten ijsberen - De Jongste Dag CDJD29HD - CD
• 2000 - Onvervuld verlangen - Hans Dorrestijn viert Oud en Nieuw met Frans Ehlhart - Hummelinck Stuurman CDHSP38HD - 2CD
• 2002 - Cirkels (met Martin van Dijk) - Hummelinck Stuurman CDHSP49HD - 2CD
• 2003 - Bofkont + DLP, depressie-elpee van - Hummelinck Stuurman CDHSP54HD - 2CD (heruitgave van de 1e en 3e LP)
• 2005 - Het naakte bestaan (met Martin van Dijk) - Hummelinck Stuurman CDHSP58HD - 2CD
• 2005 - Samen Solo (met Adèle Bloemendaal) - Pluche 011 - CD (bijlage bij boek "Nu de liefde me zo tegenzit"
• 2008 - Logistiek (met Martin van Dijk) - PIAS 900 1040 020 - CD

• 1973 - Als de balken gaan verzakken. Liedjes, Amsterdamse cahiers 16, Uitgeverij C.J. Aarts, Amsterdam
• 1974 - Bofkont en andere liedjes, Amsterdamse cahiers 29, Uitgeverij C.J. Aarts, Amsterdam ISBN 90-6187-029-1
• 1975 - Zes Hollandse taferelen. Liedjes, Amsterdamse cahiers 39, Uitgeverij C.J. Aarts, Amsterdam ISBN 90-6187-039-9
• 1975 - Je bent een liegbeest. Liedjes voor kinderen, Amsterdamse cahiers 40, Uitgeverij C.J. Aarts, Amsterdam ISBN 90-6187-040-2
• 1976 - Het Anti-Hondenboek (met Fetze Pijlman, ISBN 90-6213-028-3 uitg. Peter Loeb)
• 1977 - Mooi van lelijkheid, Uitgeverij C.J. Aarts, Amsterdam ISBN 90-6187-608-7
• 1978 - De wezel, Bruna, Utrecht ISBN 90-229-4154-X
• 1978 - Met dichtgeknepen keel. Verhalen, Athenaeum/Loeb, Amsterdam ISBN 90-253-6516-7
• 1979 - Pieleman, pieleman. Liedjes voor kinderen, Uitgeverij C.J. Aarts, Amsterdam ISBN 90-6187-613-3
• 1979 - Guichelheil. Liedjes, Amsterdamse cahiers 49, Uitgeverij C.J. Aarts, Amsterdam ISBN 90-6187-049-6
• 1981 - Het graf van Couperin. Verhalen. Loeb, Amsterdam ISBN 90-6213-284-7
• 1981 - De rooie vuurtoren, of Vrijdag en de andere wilden. Kosmos, Amsterdam ISBN 90-215-1044-8
• 1983 - Verre vrienden. 44 nieuwe liedjes van Jan Boerstoel, Hans Dorrestijn, Willem Wilmink. Uitgeverij Bert Bakker, Amsterdam ISBN 90-351-0038-7
• 1983 - De bloeddorstige badmeester en andere griezels voor kinderen. Met tekeningen van Sylvia Weve. Uitgeverij Bert Bakker, Amsterdam ISBN 90-351-0058-1
• 1983 - De vis. Amersfoort, Stichting SVE ISBN 90-6184-185-2
• 1984 - Brandnetels en andere verhalen over kindermishandeling (in het kader van een actie van de Vereniging tegen Kindermishandeling). Vereniging tegen Kindermishandeling, Den Haag ISBN 90-70548-08-9
• 1984 - De wraak van de Spaanse kat. Bakker, Amsterdam ISBN 90-351-0182-0
• 1985 - De donkere kamer van Dorrestijn (ISBN 90-254-6521-8 uitg. Ooievaar Pockethouse)
• 1986 - Huiselijke omstandigheden. Liederen van wanhoop en ongeloof ISBN 90-351-0276-2
• 1986 - DPA i. Dorrestijns Pers Agentschap ISBN 90-351-0410-2
• 1987 - DPA 2. Meer nieuws van Dorrestijns Pers Agentschap ISBN 90-351-0548-6
• 1987 - De Spaanse kat speelt dubbelspel ISBN 90-351-0431-5
• 1988 - Het complete anti-hondenboek ISBN 90-351-0502-8
• 1989 - Gênante vertoningen. Verhalen ISBN 90-351-0751-9
• 1989 - De kunst van het lijden, of Doctorandus Kortenaar met vakantie. Illustraties Thomas Koolhaas. Uitgeverij Bert Bakker, Amsterdam ISBN 90-351-0777-2
• 1990 - Ik moest een schaap een tongzoen geven. De liedjes voor volwassenen ISBN 90-351-0908-2
• 1990 - Alle verhalen ISBN 90-351-0928-7
• 1991 - De Spaanse Kat (ISBN 90-351-1091-9 uitg. Bert Bakker). Bevat: De wraak van de Spaanse kat, 1984; De terugkeer van de Spaanse kat, 1985; De Spaanse kat speelt dubbelspel, 1987
• 1992 - De liedjes voor volwassenen, Uitgeverij Bert Bakker, Amsterdam. Oorspr. titel: Ik moest een schaap een tongzoen geven ISBN 90-351-1180-X
• 1992 - Gevaarlijke stroom, Uitgeverij Bert Bakker, Amsterdam ISBN 90-351-1150-8 Met grote letter gedrukt, 1997 ISBN 90-5542-255-X
• 1994 - Positief genieten met Hans Dorrestijn, Uitgeverij Bert Bakker, Amsterdam ISBN 90-351-1412-4
• 1995 - De liedjes voor kinderen, Uitgeverij Bert Bakker, Amsterdam ISBN 90-351-1590-2
• 1996 - Mag ik uw handtekening?, of: Hoe word ik een beroemd cabaretier, Hans Dorrestijn en Kick van der Veer ISBN 90-351-1696-8
• 1997 - De liefde wandelt vreemde wegen. Nieuwe liedjes en gedichten voor volwassenen, Uitgeverij Bert Bakker, Amsterdam ISBN 90-351-1840-5
• 1998 - Ik heb een kind dat wil ik houden Verzameld en ingeleid door Willem Wilmink. Uitgeverij Bert Bakker, Amsterdam ISBN 90-351-1994-0
• 2000 - Finale kwijting. Roman^[8] ISBN 90-295-1367-5
• 2004 - Ik ben een oude cowboy. Liedteksten, Uitgeverij Nijgh & Van Ditmar, Amsterdam ISBN 90-388-1418-6
• 2005 - Nu de liefde me zo tegenzit. Bijlage: Audio-cd: Samen solo, Hans Dorrestijn & Adèle Bloemendaal (ISBN 90-388-1434-8 uitg. Nijgh & Van Ditmar)
• 2007 - Dorrestijns vogelgids (ISBN 978-90-388-1451-3 uitg. Nijgh & Van Ditmar)
• 2010 - Dorrestijns Natuurgids (ISBN 978-90-388-9462-1 uitg. Nijgh & Van Ditmar)
• 2012 - Dudeljo! (een hommage aan de wielewaal). Nijgh & Van Ditmar ISBN 978-90-388-9622-9
• 2014 - Het dierlijkste van Dorrestijn ISBN 978-90-388-9857-5
• 2014 - De Italiaanse Chauffeuse (ISBN 978-90-388-9888-9 uitg. Nijgh & Van Ditmar)
• 2015 - Zelfs Christus aan het kruis had het beter dan ik thuis (ISBN 978-90-388-0057-8 uitg. Nijgh & Van Ditmar)
• 2016 - Dorrestijns volkomen vogelgids ISBN 978-90-388-0242-8
• 2018 - Het rimpelperspectief. Hoe overleef ik de oude dag? (ISBN 978-90-388-0546-7 uitg. Nijgh & Van Ditmar)
• 2018 - Goeienavond Toos. De leukste liedjes en light verse (ISBN 978-90-388-0701-0 uitg. Nijgh & Van Ditmar)
• 2020 - Wensvogels (ISBN 978-90-388-0927-4 uitg. Nijgh & Van Ditmar)

• 1978 - Schipbreuk. Leven als Robinson Crusoe. Vert. van: Masterman ready, or The wreck of the Pacific van Frederick Marryat, 1841/'42 ISBN 90-274-4277-0
• 1980 - De hond van de Baskervilles. Vert. van: The hound of the Baskervilles van Arthur Conan Doyle, 1902 ISBN 90-274-4295-9
• 1982 - Heksen. Vert. van: Witches van door Colin Hawkins; in samenw. met een oude heks bew. door Hans Dorrestijn ISBN 90-257-1556-7
• 1982 - Een studie in rood. Vert. van: A study in scarlet van Arthur Conan Doyle, 1887 ISBN 90-6213-373-8
• 1982 - De vallei der verschrikking. Een avontuur van Sherlock Holmes. Vert. van: The valley of fear van A. Conan Doyle, 1915 ISBN 90-6213-334-7
• 1984 - De duivelstovenaar van de Vuurberg. Vert. van: The warlock of Firetop Mountain van Steve Jackson en Ian Livingstone ISBN 90-351-0145-6
• 1985 - Humbug. Kindergedichten van Walther Petri. Vert. van: Humbug ist eine Bahnstation, 1978 ISBN 90-6249-131-6
• 2002 - Beroemde avonturen van Sherlock Holmes van Arthur Conan Doyle; met ill. van David Johnson; vert. uit het Engels Hans Dorrestijn ... et al. ISBN 90-6407-627-8

• 2015 - Dick Welsink. De kunst van het lijden. Het lijden en de wederopstanding van Hans Dorrestijn. Bijlage:

dvd-video: De kunst van het lijden, scenario en regie: Hans Quatfass ISBN 978-90-476-1940-6

• 2011: Officier in de Orde van Oranje-Nassau, voor al zijn activiteiten die ten goede komen aan de samenleving^[9]
• 2003: Gouden Harp, voor gehele oeuvre^[10]
• 2015: Tollensprijs^[11]

• Officiële website
• (en)  Hans Dorrestijn in de Internet Movie Database
• Profiel bij de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren (dbnl)