György Ránki

György Ránki
Ránki György
György Ránki
Algemene informatie
Geboortenaam Reisz György
Geboortedatum 30 oktober 1907Bewerken op Wikidata
Geboorteplaats Boedapest
Overlijdensdatum 22 mei 1992Bewerken op Wikidata
Overlijdensplaats Boedapest
Werk
Beroep componist,[1] musicoloog, filmcomponistBewerken op Wikidata
Studie
School/universiteit Franz Liszt Muziekacademie
Leerling van Zoltán Kodály, László Lajtha
Kunst
Muziek­instrument piano
Genre opera, oratorium, blaasmuziek, filmmuziek
Familie
Echtgenoot Júlia Tóth
Persoonlijk
Talen Hongaars
Diversen
Prijzen en onderscheidingen Kossuth-prijs (1954), Erkel Ferenc Prize (1952), Verdienstelijk Kunstenaar van Hongarije (1963), Uitmuntend Hongaars Artiest (1988), Erkel Ferenc Prize (1957)
De informatie in deze infobox is afkomstig van Wikidata.
U kunt die informatie bewerken.

György Ránki (Boedapest, 30 oktober 1907 – aldaar, 22 mei 1992) was een Hongaars componist en musicoloog.

Levensloop

Ránki studeerde van 1926 tot 1930 aan de Ferenc Liszt-Akademie voor muziek te Boedapest onder anderen bij Zoltán Kodály. Door een samenwerking met László Lajtha aan het Etnografische museum in Boedapest werd hij zeer geïnteresseerd in volksmuziek en ethnomusicologie. Later studeerde hij Aziatische volksmuziek in Londen en Parijs aan het Musée de l'Homme.

Vervolgens leefde hij in zijn geboortestad als freelance componist en - kort na de Tweede Wereldoorlog - als medewerker en hoofd van de muziekafdeling bij de Hongaarse omroep (1947-1948). Naast rond 60 werken voor de film en veel toneelmuziek schreef hij ook werken voor orkest, harmonieorkest, cantates en kamermuziek.

In 1952 werd hij onderscheiden met de Erkel Prijs en in 1954 met de Kossuth Prijs.

Composities

Werken voor orkest

  • 1977: Symfonie nr. 1
  • 1978: Brácsaverseny (Concert), voor altviool en orkest
  • 1978: Concertino, voor cimbalom en orkest
    1. Con moto capriccioso
    2. Andante espressivo
    3. Presto
  • Don Quijote and Dulcinea, voor strijkorkest
  • 1514 fantasie uit het ballet voor piano en orkest
    1. Prologue
      1. On the March
    2. Peasant Sharpening his Seythe
      1. Breaking down the gates
      2. Peasant Rebel
      3. Dozsa at the Bastion
      4. The Clash
    3. Defeat
      1. Stakes
      2. Gyorgy Dozsa
      3. Werboczy
      4. Intermezzo
    4. Friar Lorincz
    5. Epilogue
  • Preludium, voor orkest
  • Symfonie nr. 2

Werken voor harmonieorkest en koperensemble

  • 1987: Ludapo mesei (De sprookjes van vader gans), voor harmonieorkest
    1. Egy szuperlud promenadja (Promenade van een supergans)
    2. Egi utazas (Hoge vlucht)
    3. Lud-to (De zee voor de gans)
    4. Szoros kuzdelem... - Ludapo szerelmi... (Kort gevecht... - lieve dood...)
    5. Es Ludapo ujra repul (En vader gans mag opnieuw vliegen)
  • 1992: Varazsital balettszvit (Suite uit het ballet "A varázsital"), voor harmonieorkest
    1. Oromtanc (Dance of Joy)
    2. Kisertetek tanca (Ghosts' Dance)
    3. Euforia (Euphory)
    4. Nepunnepely (A Folk Festival)
  • A hetfeju sarkany szerenadja (De serenade van de zevenkoppige draak), voor koperensemble
    1. 7 fej - 1 lelek (7 koppen, maar 1 hart)
    2. Tipego (Dansen op de tenen)
    3. Vonaglos (Zich zelf schudden)
    4. Tuzokado tanc (Dans van de draak)

Oratoria

  • 1944: Cantus urbis - libretto: Miklós Radnóti
  • 1972: Ének a városról, oratorium - libretto: Tibor Déry
  • 1991: Lament of Jesus (Inscription on a triptych in the Cathedral of Lübeck), voor bas, gemengd koor en orkest
  • 1992: Káin és Ábel

Muziektheater

Opera's

Voltooid in titel aktes première libretto
1953 Pomádé király új ruhája
(Koning Pomade's nieuwe kleren)
2 aktes, 8 scènes 1953, Boedapest Amy Károlyi naar Hans Christian Andersen
"De nieuwe kleren van de keizer"
1963 Muzsikus Péter új Kalandja 2 bedrijven Joseph Romhányi naar het boek van Clara R. Chitz
1970 Az ember tragédiája
(De tragedie van de mens)
2 bedrijven 4 december 1970, Boedapest, Nationaal opera van de componist naar Imre Madách
1979 A holdbéli csónakos Sándor Weöres

Balletten

Voltooid in titel aktes première libretto choreografie
1956 Pázmán lovag
1961 1514 1961
1965 Cirkusz (Circus) proloog en vijf taferelen 1966, Pécs Karinthy Frigyes
1975 A varázsital (Der Wundertrank) 2 bedrijven, 4 taferelen 1975, Wiesbaden Imre Keres naar Émile Zola
"Der Wundertrank oder der Streit der Fischer"

Musicals

Voltooid inTitelUitvoeringenPremièreLibrettoVerdere liedtekstenChoreografie
1961Egy szerelem három éjszakája
(3 Nachten van een liefde)
1961, BoedapestMiklós Hubay, István Vas en de componist

Toneelmuziek (Uittreksel)

Vocale muziek

  • 1956: Jaj de szépen muzsikálnak, voor zangstem en piano
  • 1961: Három Gyermekkar, voor 5 vocaalsolisten en 3-stemmig koor
  • 1975: Tornanota, voor 2 zangstemmen en piano - tekst: László Hárs
  • 1976: Csóri Csuka, voor zangstem en viool - tekst: Mária Iványi
  • 1986: Zsoltár Gyermekhangra, voor 3 solisten, 3 trompetten en orgel - tekst: Mihály Babits
  • 1987: Két Spirituálé, voor zangstemmen en 3 trompetten
  • A Hattyúdal című filmből (A Villa Negra románca), voor zangstem en piano
  • Klaaglied tot herinnering aan Kodály, voor zangstem en piano

Kamermuziek

  • A kolto dala (The poet's song), voor trompet en harp
  • Don Quijote and Dulcinea, voor hobo en piano
  • Dans uit Zevenburgen, voor blokfluit en piano

Werken voor piano

  • Zwei Wunderöchslein, voor piano vierhandig

Filmmuziek

  • 1932: Marie, légende hongroise
  • 1935: Az új földesúr (The New Landlord)
  • 1936: Az aranyember
  • 1948: Tüz
  • 1949: Szabóné (Anna Szabó)
  • 1951: A kiskakas gyémántfélkrajcárja
  • 1952: Ütközet békében (Battle in Peace)
  • 1953: A város alatt (Under the City)
  • 1954: Életjel (Fourteen Lives)
  • 1955: Kati és a vadmacska
  • 1955: Két bors ökröcske
  • 1956: Körhinta (Merry go-round)
  • 1957: Két vallomás (Two Confessions)
  • 1957: A tettes ismeretlen (Danse macabre)
  • 1957: Bolond április (Summer Clouds)
  • 1957: Láz (Fever)
  • 1958: Édes Anna
  • 1958: Razzia
  • 1959: Pár lépés a határ (A Few Steps to the Frontier)
  • 1961: Zápor (Shower)
  • 1961: Dúvad (The Brute)
  • 1961: Amíg holnap lesz
  • 1963: Hattyúdal
  • 1964: Ha egyszer húsz év múlva (Evidence)
  • 1966: És akkor a pasas... (ook: Egy filmrendezo feljegyzesei)
  • 1967: Egy nap a paradicsomban
  • 1967: Egy szerelem három éjszakája (Three Nights of Love)
  • 1969: A beszélö köntös (Talking Caftan)
  • 1970: Utazás a koponyám körül (Trip Around My Cranium)
  • 1974: A pendragon legenda
  • 1974: Álmodó ifjúság (Dreaming Youth)
  • 1980: Mekk Elek az ezermester 12 tv episodes
  • 1980: Karcsi kalandjai tv-film
  • 1986: Zenés TV színház (ook: Egy szerelem három éjszakája)
  • 1989: A halálraítélt (On Death Row)
  • 1998: Országalma

Bibliografie

  • David M. Cummings, Dennis K. McIntire: International who's who in music and musician's directory - (in the classical and light classical fields), Twelfth edition 1990/91, Cambridge, England: International Who's Who in Music, 1991. 1096 p., ISBN 0-948875-20-8
  • Bálint András Varga: 3 kerdes : 82 zeneszerzo, Budapest: Zenemukiado, 1986
  • Gyula Czigany: Contemporary Hungarian composers (1979), Budapest: Editio Musica, 1979, 219 p.
  • Imre Keszi, Marian V. Reismann: Hungarian composers : photos by Marian V. Reismann, Budapest: Editio Musica Budapest, 1975, no pagination p.
  • (en) Pictogram film György Ránki in de Internet Movie Database
  1. Operone; geraadpleegd op: 5 april 2022; Operone-identificatiecode voor componist: ranki.