Girolamo Fantini
| Girolamo Fantini | ||||
|---|---|---|---|---|
 | ||||
| Geboortedatum | 11 februari 1600 (doopdatum) | |||
| Geboorteplaats | Spoleto | |||
| Overlijdensdatum | 6 mei 1675 | |||
| Overlijdensplaats | Florence | |||
| Beroep(en) | trompettist | |||
| Stijl(en) | barok | |||
| Instrument(en) | trompet | |||
| (en) Allmusic-profiel | ||||
| (en) Discogs-profiel | ||||
| (en) MusicBrainz-profiel | ||||
| ||||
Girolamo Fantini (Spoleto, 11 februari 1600[1] - Florence, 6 mei 1675) was een Italiaans trompettist en componist. Hij was in zijn tijd befaamd om zijn trompetspel en werd de beste trompettist van Italië genoemd.
Levensloop
Over Fantini's jeugd is niets bekend. Hij is naar alle waarschijnlijkheid geboren in Spoleto. In die tijd was er in Spoleto een actieve gemeenschap van trompettisten, dus het is aannemelijk dat Fantini hier zijn muziekopleiding heeft genoten.
Rome
Fantini werkte van 20 februari 1626 tot oktober 1630 in Rome voor kardinaal Scipio Borghese. Hij was de eerste en tevens enige trompettist aan het hof en zou na zijn vertrek ook niet worden vervangen. Kennelijk was hij niet aangenomen omdat er zozeer een behoefte was aan een trompettist, maar omdat hij beschikte over uitzonderlijke muzikale kwaliteiten.
Aanstelling in Florence
Eind 1630 of in april 1631[2] kreeg Fantini in Florence een aanstelling bij aartshertog Ferdinando II als hoofdtrompettist. Hij werkte hier onder andere mee aan de befaamde dansvoorstellingen met paarden.
_frontispice.png)
In de zomer van 1634 speelde Fantini in Rome een concert voor zijn oude werkgever, kardinaal Borghese. In dit concert werd hij op orgel begeleid door Girolamo Frescobaldi. Voor zover bekend was dit de eerste uitvoering van een compositie voor trompet als solo-instrument met begeleiding door een toetsinstrument.
In 1635 begon Fantini te werken aan een leerboek over de trompet. In 1638 kwam dit boek uit: Modo per imparare a sonare di tromba.
Het is mogelijk dat Fantini in de periode 1636-1639 enkele malen in Duitse steden concerteerde, maar hiervoor bestaan geen harde bewijzen. Het zou wel eventueel kunnen verklaren waarom zijn leerboek de Duitse stad Frankfurt vermeldt als plaats van uitgave. Overigens heeft nader onderzoek uitgewezen dat het boek hoogstwaarschijnlijk toch gewoon in zijn woon- en werkplaats Florence is gedrukt.
Laatste levensjaren
In 1675 werd Fantini aangeklaagd door de priorin van het klooster van Marradi. Fantini's dochter Elisabetta woonde reeds zeven jaar in dit klooster, maar Fantini liep achter met de betaling van haar huur. Nadat hij een zaak tegen een van zijn eigen debiteuren met succes wist af te ronden, voldeed hij de betaling aan het klooster. Uit de correspondentie over de achterstallige huur komt overigens naar voren dat Fantini op het eind van zijn leven in armoede verkeerde.
Over het gezinsleven van Fantini bestaat verder geen duidelijkheid. Dochter Elisabetta zal rond 1650 zijn geboren. Verder wordt in de administratie van de aartshertog uit 1637 melding gemaakt van een zoon Giovanni.
Betekenis
Fantini stond in zijn tijd bekend als de beste trompettist van Italië. Het lukte Fantini om hogere noten op de trompet te spelen dan tot dan toe mogelijk leek. Sowieso was Fantini dankzij zijn goede liptechniek in staat om meer uit de trompet te halen dan andere musici.
Hij was tevens de eerste die de trompet niet slechts omschreef als een instrument voor militaire en ceremoniële doeleinden: hij beschouwde de trompet ook als een artistiek instrument. In zijn leerboek Modo per imparare a sonare di tromba komt dit dan ook duidelijk naar voren. Zo beschrijft hij de inzet van de trompet tijdens bijvoorbeeld veldslagen, maar ook legt hij uit dat het instrument inzetbaar is bij muziekuitvoeringen en in samenspel met onder andere het klavecimbel. Hij biedt in het leerboek tevens een achttal sonates voor trompet en orgel, twaalf ricercars en diverse dansen; verder bevat het boek de oudste composities voor trompet met basso continuo. Tot slot behandelt Fantini technische zaken als articulatie en het gebruik van versieringen.
- (en) Tarr, Edward H., Fantini, Girolamo. Grove Music Online (2001).
- (en) Conforzi, Igino; Jesse Rosenberg en Henry Meredith (vertaling), GIROLAMO FANTINI, CONFORZI 159 "MONARCH OF THE TRUMPET": RECENT ADDITIONS TO HIS BIOGRAPHY (pdf) (1990).
- (en) Koehler, Elisa (1 maart 2015). A Dictionary for the Modern Trumpet Player. Bloomsbury Publishing USA, pp. 61, 62. ISBN 979-8-216-25073-9.
- (en) Harness, Kelley (2024). Singing of Arms and Men: Florence and the Balletto a Cavallo in the Seventeenth Century. Oxford University Press, pp. 76-77. ISBN 978-0-19-776159-5.
