Formatie van Ommelanden

De Formatie van Ommelanden is een geologische formatie in de Nederlandse ondergrond. De formatie is afgezet in de Noordzee vanaf het Turonien (laat-Krijt, zo'n 90 Ma geleden) tot en met het Danien (vroeg-Paleoceen, ongeveer 62 miljoen jaar geleden). Ze is onderdeel van de Krijtkalk Groep.

De formatie is genoemd naar de Ommelanden, de benaming voor de provincie Groningen zonder de stad.

De Ommelanden-formatie is afgezet in vrijwel de gehele zuidelijke Noordzee, inclusief een deel van het Britse continentaal plat. Lithologisch bestaat de formatie uit krijtgesteente (Engels: chalk), een speciaal soort kalksteen bestaande uit de skeletjes van microscopisch kleine algen. Zoals vaak in krijtgesteente is ook in de Formatie van Ommelanden veel vuursteen aanwezig, in de vorm van lagen of knollen.

De formatie is afgezet in de ondiepe warme (binnen)zee die zich aan het einde van het Krijt ten noorden van het Massief van Brabant bevond. Dit krijtgesteente komt ook aan de oppervlakte in Limburg (o.a. in de Sint-Pietersberg en ENCI-groeve).

De Formatie van Ommelanden ligt op de Formatie van Texel, ook een formatie bestaande uit krijtgesteente. Boven op de Ommelanden Formatie liggen afzettingen van de Boven-Noordzee Groep (een opeenvolging van ondiep mariene formaties).

Kennis over de Formatie van Ommelanden is afkomstig van de olieboringen die zijn gedaan op de Noordzee. Vooral in de noordelijker gelegen blokken waarin het Nederlandse deel van de Noordzee is opgedeeld, komt er gas in de Ommelanden Formatie voor. De keiharde vuursteenknollen die zich in het krijtgesteente bevinden kunnen een belemmering vormen voor de extractie van het gas, omdat ze de boorkop zwaar kunnen beschadigen.