Flashover

Temperatuurverloop in een ruimte waar brand woedt. Tijdens de flashoverfase stijgt de temperatuur explosief.
Simulatie van een vlamoverslag op een schaalmodel.

Flashover of vlamoverslag is een term in de brandbestrijding waarmee het plotseling ontbranden van een hete rookgaslaag wordt bedoeld.

De flashover is een opeenstapeling van hete rookgassen (pyrolysegassen), in deze rooklaag blijft de temperatuur stelselmatig oplopen tot deze rooklaag zijn zelfontbrandingstemperatuur bereikt en ontsteekt. Deze zelfontbrandingstemperatuur schommelt tussen de 250 °C en 350 °C. Deze temperatuur kan variëren afhankelijk van welke materialen er branden (brandcalorische waarden, type materiaal, relatief contactoppervlak, ...). Wanneer de flashover is opgetreden, staat de hele ruimte in brand en de temperaturen lopen snel op tot 600 °C.

Een andere voorkomende vorm is de ventilatie-geïnduceerde flashover. Deze kan voorkomen, wanneer een rookgaslaag zijn zelfontbrandingstemperatuur heeft bereikt, er voldoende gassen aanwezig zijn, maar er een gebrek aan zuurstof is. Wanneer hier zuurstof aan toegevoegd wordt (zoals het openen van een raam of deur, of glas dat stukspringt) zal er op een bepaald moment een ideale mengverhouding tussen brandbare gassen en zuurstof verkregen worden en vindt de flashover plaats.

Verschillende onderzoekslaboratoria hebben proeven gedaan en zelfs een speciale meetopstelling uitgewerkt, de zogenaamde Room Corner Test. De gegevens van deze meetmethode worden toegepast om een brandveiligheidsklassering van een ruimte op te maken.

Verschil met backdraft

Een backdraft is een gesmoorde brand: door een voldoende hoge temperatuur, maar een tekort aan zuurstof, blijft het pyrolyseproces doorgaan. Dat wil zeggen dat de ruimte zich blijft vullen met brandbare gassen. Als hier niets aan wordt gedaan, kan deze actie zichzelf geruime tijd verderzetten. Het gevolg is dat het mengsel van pyrolysegassen boven de UEL (upper explosion limit) komt. Het enige wat hier ontbreekt, is zuurstofgas. Wanneer dus een deur zou geopend worden, zuigt de gesmoorde brand zuurstof aan en zakt het mengsel tot in de explosieve zone, met als gevolg dat al de aanwezige pyrolysegassen, bij heropflakkering van de vuurhaard, zich explosief ontsteken.