Fairtrade Original

Fairtrade Original (FTO) is een Nederlandse stichting die zich toelegt op de ontwikkeling van handelsketens met producenten in Afrika, Azië en Latijns-Amerika. De stichting had in 2017 dertig mensen in dienst op het hoofdkantoor in Culemborg.

De naam Fairtrade is gebaseerd op de Engelse term voor eerlijke handel. Daaraan werd in 2006 Original toegevoegd, op het moment dat het Max Havelaarkeurmerk werd omgedoopt tot Fairtrade-keurmerk. In 2018 veranderde de naam in Fairtrade Original, voor meer nadruk op 'Original'.

Fairtrade Original werd in 1959 door Paul Meijs en Enny Wolak in Kerkrade opgericht onder de naam Komitee Steun voor Onderontwikkelde Streken, later Stichting S.O.S. (Steun Ontwikkelings Streken). De eerste actie was het sturen van melkpoeder naar ondervoede kinderen op Sicilië. In 1967 werd de overstap gemaakt van hulp naar handel met de import van onder andere houtsnijwerk uit Haïti en manden uit de Filipijnen. Begin jaren '70 ontstonden dochterondernemingen in Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland, die enkele jaren later werden verzelfstandigd. Ook openden de eerste SOS-winkels, onder andere in Nijmegen, Genk (België) en Amsterdam.

In 1973 importeerde Stichting S.O.S. 50.000 kilo koffie van coöperaties van kleine boeren in Guatemala. Hierdoor kregen de boerenorganisaties rechtstreeks toegang tot de markt en ze ontvingen voor de koffiebonen een fatsoenlijke prijs. Dit was wereldwijd de allereerste eerlijke (fairtrade) koffie: een concept waaraan in 1988 door Stichting Max Havelaar een onafhankelijk keurmerk werd toegekend en dat inmiddels over de hele wereld is omarmd en wordt nageleefd.

In 1980 veranderde de stichting haar naam in S.O.S. Wereldhandel. De grootste en belangrijkste klantengroep bestond uit Wereldwinkels die overal in het land waren opgericht. In 1986 werden de activiteiten van S.O.S. Wereldhandel, waaronder de verkoop vanuit enkele magazijnen verspreid over het land, gecentraliseerd in Culemborg. In 1987 begon de verkoop van koffie aan bedrijven, organisaties en overheidsinstellingen, waaronder de Tweede Kamer. In de jaren '90 werd het voedingsassortiment uitgebreid met onder andere thee, wijn, chocola, honing en hagelslag. Daarnaast werden huishoudtextiel en kleding belangrijke producten, gezien de slechte positie van de arbeiders in deze industrieën. Om haar inzet op dit gebied kracht bij te zetten, werd S.O.S. Wereldhandel actief in de politieke lobby.

In 1994 veranderde de naam in Fair Trade Organisatie. Stichting Fair Trade Assistance leverde ondersteunende activiteiten aan de producentenorganisaties en het groeiende aantal eigen winkels heette voortaan Fair Trade Shop. De merknaam was Fair Trade, een term die op dat moment nog niet algemeen in gebruik was. In 2006 veranderde de naam van zowel de organisatie als het merk in Fair Trade Original.

In 2007 voerde Fair Trade Original een ingrijpende reorganisatie uit en keerde het terug naar zijn kerndoelstelling. Het bedrijf verkocht haar grootverbruik-activiteiten in de koffie en stootte het magazijn en de eigen winkels af. In 2013 nam FairForward B.V. de activiteiten rond Gifts&Living-producten over (met gebruik van de merknaam Fair Trade Original, wat een paar jaar later Fairtrade Original werd) en Stichting Fair Trade Original betrok als 100%-foodorganisatie een ander kantoor in Culemborg.

Het accent kwam steeds meer op producten uit de wereldkeuken te liggen, te beginnen bij een snelgroeiende en ook in de supermarkt succesvolle productlijn uit Azië. De rol van Fairtrade Original als pionier bleef centraal staan. Zo introduceerde het bedrijf 's werelds allereerste Fairtrade-gecertificeerde sambal en stond het aan de basis van steeds nieuwe lokale ketens in landen als Thailand, Sri Lanka en Indonesië. In 2016 bedroeg de omzet bijna 15 miljoen euro.

• Officiële website