Eenheid 8200

Eenheid 8200 (Hebreeuws: יחידה 8200, Yehida Shmoneh-Matayim; Engels: Unit 8200) is een onderdeel van het Israëlische defensieleger (IDF) dat zich bezighoudt met het onderscheppen van communicatie (sigint) en de decryptie van code.

In militaire publicaties wordt het soms aangeduid als Central Collection Unit of the Intelligence Corps of Israeli SIGINT National Unit (ISNU).

Een basis van Eenheid 8200 op de Golan-hoogte

Geschiedenis

Eenheid 8200 werd opgericht in 1952, onder de naam 2e (later: 515e) eenheid militaire inlichtingen. Men werkte aanvankelijk met afgedankt Amerikaans legermateriaal. In 1954 verhuisde de eenheid van Jaffa naar het huidige hoofdkwartier aan de Glilot junction in (Tel Aviv).

Structuur

Eenheid 8200 is de grootste eenheid binnen het Israëlische defensieleger, met vele duizenden militairen. De eenheid staat bekend als "de grote oren van Israël" en "als kweekvijver voor spionagetalent".[1]

Hoewel de activiteiten van de dienst niet openbaar zijn, kan de werking ervan vergeleken worden met die van de Amerikaanse National Security Agency (NSA) in de VS. De eenheid wordt geleid door een brigadegeneraal, wiens naam geheim werd gehouden. Zijn naam, Yossi Sariel, werd ontdekt door zijn initialen, Brigadier Generaal YS, in een boek van 2021 dat een blauwdruk was voor de geavanceerde AI-systemen die het IDF voor het eerst toepaste in de eerste zes maanden van de oorlog in Gaza.[2]

Hatzav

Een onderdeel van Eenheid 8200 is Hatzav (Hebreeuws: Drimia יחידת חצב), verantwoordelijk voor Open Source Intelligence of OSINT: inlichtingen uit openbare bronnen. Deze dienst verzamelt (en vertaalt) militaire informatie uit openbare mediabronnen zoals televisie, radio, de pers en het internet.

Het belangrijkste centrum voor het verzamelen van elektronische gegevens door het Israëlisch leger is de Urim SIGINT Base[3] in de Negev-woestijn, op zo'n 30 km van Beër Sjeva. In maart 2004 adviseerde de onderzoekscommissie die was ingesteld na de Irakoorlog om de Eenheid om te vormen tot een civiele dienst, maar dit voorstel werd niet opgevolgd.

Banden met de privésector

Eenheid 8200 heeft sterke banden met de privésector, met name de hightech-industrie. Er is veel uitwisseling van personeel tussen beide en ook worden vanuit Eenheid 8200 bedrijven opgericht die worden bestuurd door ex-leden van de eenheid. Bedrijven voor informatietechnologie en -beveiliging die werden opgericht door voormalige Unit-leden zijn onder andere Check Point, ICQ, Palo Alto Networks, NICE, AudioCodes, Gilat, Leadspace, EZchip, Onavo et Singular6.[4]

Ook in de top van het Amerikaanse bedrijf Kiteworks (voorheen Accellion Inc), een data-encryptiebedrijf, zitten veel Eenheid 8200-veteranen. In juni 2025 nam Kiteworks het Nederlandse bedrijf Zivver over, dat beveiligde opslag verzorgt voor veel Nederlandse overheidsbedrijven en publieke bedrijven. Door de overname zijn er twijfels gerezen over de veiligheid van de aan Zivver toevertrouwde data.[1]

Eenheid 8200 haalt informatie uit een aantal private bronnen, met name vanuit het Middle East Media Research Institute en de Palestinian Media Watch.[5]

Activiteiten

Een in 2013 door The Guardian gepubliceerd document van Edward Snowden toont aan dat de NSA in het geheim ruwe gegevens over Amerikaanse burgers doorspeelde aan Israël.[6]

In september 2010 publiceerde Le Monde diplomatique een Engelstalig artikel waarin het massale spionagenetwerk van Eenheid 8200 vanuit de Urim SIGINT basis wordt onthuld: het gaat om een van de omvangrijkste luisterposten ter wereld, die in staat is telefoongesprekken, e-mails en andere elektronische communicatie te onderscheppen over het hele Midden-Oosten, Europa, Azië en Afrika, en daarnaast ook schepen lokaliseert. Eenheid 8200 heeft verborgen luisterposten opgesteld in ambassades van Israël in het buitenland en in de bezette Palestijnse gebieden. Deze Eenheid surveilleert onderzeekabels, en beschikt over Gulfstream jets met elektronisch spionagemateriaal.[7]

In 2010 citeerde de The New York Times een ex-lid van de Amerikaanse inlichtingendiensten als zou Eenheid 8200 het Syrische luchtdefensiesysteem hebben weten uit te schakelen (en dus niet alleen te verstoren) gedurende Operatie Orchard in 2007. Zulks veronderstelt een verregaande kennis van de manier waarop de Syrische luchtverdediging functioneert.[8]

Eenheid 8200 is volgens verschillende media (mede-)verantwoordelijk voor het computervirus Stuxnet dat in 2010 verschillende industriële computers infecteerde, en met name die van Iraanse nucleaire (Siemens-installaties.[9]

Volgens de The Wall Street Journal (september 2024) profiteert Silicon Valley van alumni van Eenheid 8200, die bezig zijn van Israël een 'start-up'natie te maken. Nu al steken ze miljarden dollars in zaken in Silicon Valley; de alumni hadden de afgelopen jaren tientallen cybersecurity maatschappijen opgeric; in april 2023 zo'n 30 Israëlische eenhoorn-bedrijven, geregistreerd in New York.[10]

Bezette Palestijnse gebieden

Volgens Follow the Money, is Eenheid 8200 berucht en gevreesd onder de Palestijnen. Er zouden gemiddeld elk uur een miljoen telefoongesprekken van Palestijnen worden afgeluisterd en opgenomen en vervolgens opgeslagen op servers van Microsoft in Nederland en Ierland.[1]

2014 protest soldaten

In september 2014 ondertekenden 43 reserve-officieren en -soldaten van Eenheid 8200 een protestbrief, welke ze stuurden naar Netanyahu, de hoofden van de strijdkrachten en een uittreksel ervan naar de Israëlische krant Yediot Ahronot. Daarin stond dat ze weigerden nog verder mee te werken aan acties tegen Palestijnen, en op die manier de militaire controle in de door Israël bezette gebieden te versterken:

"Met de afluisterpraktijken worden miljoenen mensen onderworpen aan indiscrete monitoring van vrijwel hun hele privé-leven. Op die manier is geen normaal bestaan meer mogelijk, ontstaat nog meer geweld, en blijft het einde van het conflict verder weg dan ooit."[11]

De ondertekenaars spreken van "misbruik van privé-informatie van Palestijnen, bijvoorbeeld seksuele voorkeur of gezondheidsproblemen, informatie die kan gebruikt worden om mensen te chanteren om informant te worden."[11] Het is eerder een keuze dan zelfverdediging en schendt basale mensenrechten. De aantijgingen werden door de legeroverheid afgedaan als een publiciteitsstunt van een marginaal groepje; Netanyahu noemde het basisloze lasterpraat; oppositieleider Isaac Herzog - zelf voormalig unit 8200 soldaat - oordeelde dat het een roep om ondergeschiktheid was.[12] Alle 43 reservisten werden door de commandant ontslagen. Hij schreef hen in een brief dat hun weigering een 'misvatting' was. De reservisten reageerden dat ze hun ontslag uit het nieuws moesten vernemen en dat hun acties geen praatjes waren maar getuigenissen die voortkwamen uit hun dienstwerk.[13]

Dit artikel is uitgegeven door Wikipedia. De tekst is beschikbaar onder Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0, tenzij anders vermeld. Voor de mediabestanden kunnen aanvullende voorwaarden gelden.