Dänischer Wohld

De vroegste sporen van menselijke bewoning in Sleeswijk-Holstein dateren uit het 13e millennium v.Chr. Sporadisch gebruikte kampementen van rendierjagers werden 8000-9000 jaar geleden opgevolgd door de eerste overgang naar een sedentaire levenswijze en landbouw, veeteelt en grondbewerking. Veel megalithische graven die in het Dänischer Wohld zijn gevonden zijn een uitdrukking van de gegroeide sociale structuren van de geïmmigreerde stammen uit het neolithicum.

Pas in het 3e millennium v. Chr. vond er een planmatige ontginning plaats en werden er weiden, akkers en woongebieden aangelegd. Daarentegen kunnen grotere nederzettingen en de ontwikkeling van ambachten en handel pas vanaf het 2e millennium v. Chr. worden verondersteld en zijn ze kenmerken van het begin van de bronstijd. Talrijke vondsten, onder andere in Bornstein (vorstengraven van Neudorf-Bornstein), bewijzen ook hier de vroege bewoning. Sinds de 2e eeuw v. Chr. zijn Jutische Cimbren en Teutonen aantoonbaar aanwezig.

Sinds 811 werden Eider en Levensau vastgesteld als invloedssgrens tussen de Denen en Saksen. Ten noorden van de Windebyer Noor strekte zich de Osterwall van het Danevirke uit. In oostelijke richting vormde de Limes Saxoniae een verdere invloedssfeer tegenover de Slaven.

Het daartussen gelegen gebied van de Dänischer Wohld bestond nog uit aaneengesloten bos en was dan ook grotendeels onbewoond, afgezien van enkele Jutische nederzettingen. Administratief behoorde de Dänischer Wohld sinds ongeveer 1200 tot de Fræzlæt. Het gebied, dat rond 1231 werd genoemd als leengoed van de Deense koning Waldemar II, omvatte geografisch ongeveer de lijn Eckernförde/Windeby – Haby – Sehestedt in het westen en zuidelijk tot aan de Eider en Levensau; tegenwoordig ongeveer het Noord-Oostzeekanaal volgend.

In 1260 werd de Dänischer Wohld uiteindelijk verpand aan de graven van Holstein, wat leidde tot een immigratie van Noord-Duitse kolonisten uit het zuiden en de ontginning van grote delen van de Dänischer Wohld. De eerste nederzettingen met veeteelt en landbouw werden gevolgd door boerendorpen en versterkte adellijke residenties. In 1662 was al 50% van het gebied ontbost. De plaatsnamen zijn grotendeels van (Neder)Duitse oorsprong, in het noordelijke deel bij Eckernförde komen ook Deense plaatsnamen voor, zoals Aschau (Askov) en Lindhöft (Lindhoved).

Aan het einde van de middeleeuwen ontstonden in de Dänischer Wohld, net als in Schwansen, grote adellijke landgoederen met bezienswaardige herenhuizen of kastelen. Deze landgoederen oefenden tot het einde van de 19e eeuw de rechtspraak uit. Nog steeds zijn veel van de boerderijen, waarvan de dorpsomgeving door het Platduits wordt gekenmerkt, in het bezit van de oude families.

• 
  Kaart van het Dänischer Wohld uit 1652
• 
  Strand in Kiel Schilksee
• 
  Uitzicht vanaf Strande richting de baai van Eckernförde

Zie de categorie Dänischer Wohld van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.