Coninckspoort
| Coninckspoort | ||||
|---|---|---|---|---|
 | ||||
De feitelijk poort van de Coninckspoort wordt gevormd door het pand op Noordeinde 86 | ||||
| Geografische informatie | ||||
| Locatie | Den Haag | |||
| Stadsdeel | Centrum | |||
| Coördinaten | 52° 5′ NB, 4° 18′ OL | |||
| Begin | Noordeinde | |||
| Eind | Paleistuin | |||
| Algemene informatie | ||||
| Eerdere namen | Wintercampspoort | |||
| Detailkaart | ||||
 | ||||
| ||||
Coninckspoort is een steeg die via een poort aansluit op het Noordeinde in Den Haag en toegang geeft tot het Paleistuin. Het voormalige hofje is gelegen aan de noordwestelijke zijde van paleis Noordeinde in het rijksbeschermd stadsgezicht Den Haag Centrum. Het dient niet verward te worden met de Koningspoort, een pand in de Molenstraat aan de andere kant van paleis Noordeinde.
In het straatje staan rijksmonumenten. Enkele hiervan dateren uit de 16e eeuw en zijn gebouwd als dienstwoning voor personeel van welgestelden die aan het Noordeinde woonden. De nummering van de panden in de Coninckspoort (78 tot en met 84) is een continuatie van de huisnummers aan het Noordeinde.
Geschiedenis
In de 16e eeuw bevonden zich in dit straatje vier woningen die toebehoorden aan Sibylla van Colster.[1][2] Prins Frederik Hendrik liet in 1609 achter Paleis Noordeinde een princessetuin aanleggen en gaf aan aanzienlijke bewoners van het Noordeinde enige tijd toestemming via de Coninckspoort deze tuin te bezoeken.[3]
De steeg werd in de 18e eeuw naar de eigenaar van woningen aldaar de Wintercampspoort genoemd. In 1741 verkochten erfgenamen van Johan Wintercamp twee huizen op de hoek van het Noordeinde en de Wintercampspoort aan Jan de Coninck. Aan het eind van de 18e eeuw werden vijf huizen in de Wintercampspoort zelf verkocht. Deze huizen grensden aan de oostzijde aan een woning die toebehoorde aan Frederic de Coninck (1740–1811).[4] De steeg ging daarna Coninckspoort heten, in versimpelde vorm ook wel Koningspoort.[5]
Panden
In het straatje zijn rijksmonumenten waarvan de nummering doorloopt van het Noordeinde. Enkele van deze panden dateren uit de 16e eeuw en waren gebouwd als dienstwoning voor de rijken die aan het Noordeinde woonden.[6] Op de kop van de steeg, huisnummer 78 ('Noordeinde 78'), staat een bakstenen woonhuis uit de 18e eeuw waarin een 19e-eeuws transformatieproces is te herkennen.[7]
Op huisnummer 80 ('Noordeinde 80') staat een pand met 18e-eeuwse gevel.[8] Deze was vlak na de Tweede Wereldoorlog verbouwd tot een museum van oude interieurkunst.[6][9] Het pand op huisnummer 82 ('Noordeinde 82') bevat eveneens een 18e-eeuwse gevel van twee bouwlagen onder een schilddak met dakkapellen.[10] Op het adres van huisnummer 84 ('Noordeinde 84') bevindt zich een pand met wederom een 18e-eeuwse gevel; en met een ingangspartij in Lodewijk XIV-stijl.[11]
Galerij
- Coninckspoort door de eeuwen heen
_(cropped).jpg)
16e eeuw_(cropped).jpg)
17e eeuw.jpg)
18e eeuw.jpg)
19e eeuw
Zie ook
- ↑ (mul) Wilms Floet, Willemijn (2022). Urban Oases - Dutch Hofjes as Hidden Architectural Gems. NAI 010, p. 192. ISBN 9789462086609.
- ↑ Engels, marie-Christine (2005). Sociale en medische zorg. In F. Wijsenbeek-Olthuis (Ed.), Den Haag geschiedenis van de stad 2. De tijd van de Republiek, p.31
- ↑ Hendriksen, Wendy (najaar 2012). Eerste ballon boven de ‘boemgaert’. het Hofkwartier
- ↑ Morren, Th (1912). Haagsche Straatnamen II. Die Haghe (jaarboek) 1911: p. 362
- ↑ De Haagse Koningspoorten (blog). Den Haag zoals het was (19 augustus 2014).
- 1 2 "Museum "De Uyleput" in de Coninckspoort", De Maasbode, 15 oktober 1948. Geraadpleegd op 24 december 2025. – via Delpher.
- ↑ Noordeinde 78. Monumentenzorg Den Haag. Geraadpleegd op 25 december 2025.
- ↑ Noordeinde 80. Monumentenzorg Den Haag. Geraadpleegd op 25 december 2025.
- ↑ "Waar de tijd heeft stilgestaan", Het Binnenhof, 19 oktober 1948.
- ↑ Noordeinde 82. Monumentenzorg Den Haag. Geraadpleegd op 25 december 2025.
- ↑ Noordeinde 84 t/m 84c. Monumentenzorg Den Haag. Geraadpleegd op 25 december 2025.