Cicada 3301

Cicada 3301 is een mysterieuze online-organisatie, die vanaf 2012 met enkele internetpuzzels internationale bekendheid kreeg. De vraagstukken lagen met name op het gebied van steganografie, verborgen informatie in onschuldig ogende objecten.[1][2]

De eerste internetpuzzel was in januari 2012 online gezet op een forum met een praktisch lege foto. De begeleidende tekst luidde als volgt:

Hello. We are looking for highly intelligent individuals. To find them, we have devised a test. There is a message hidden in this image. Find it, and it will lead you on the road to finding us. We look forward to meeting the few that will make it all the way through. Good luck. 3301[3]
(Hallo. Wij zoeken hyperintelligente personen. Om ze te vinden hebben we een test bedacht. In deze afbeelding zit een boodschap verborgen. Als je die vindt, ben je op de juiste weg om ons te vinden. We kijken ernaar uit om de weinige mensen te ontmoeten die uiteindelijk de hele weg weten af te leggen. Succes. 3301)

Om het mysterie op te lossen moest een weg worden gezocht via het dark web en ook langs echte locaties. Hierbij werden de deelnemers steeds weer geconfronteerd met nieuwe puzzels. De eerste zoektocht duurde zo een maand lang. In de twee opvolgende jaren, 2013 en 2014, startte begin januari een zelfde soort puzzel. In 2015 was het stil maar in begin 2016 was er weer een internetpuzzeltocht, die begon met een aanwijzing op Twitter.

Doel

Het gestelde doel van de puzzels was elk jaar om "zeer intelligente individuen" te rekruteren, hoewel het uiteindelijke doel onbekend blijft. Theorieën omvatten beweringen dat Cicada 3301 een geheim genootschap is met het doel om cryptografie, privacy en anonimiteit te verbeteren, of dat het een sekte of religie is.[4][5] Volgens verklaringen van verschillende mensen die de puzzel van 2012 hebben opgelost, gebruikt 3301 doorgaans niet-puzzelgebaseerde rekruteringsmethoden, maar creëerde het de Cicada puzzels omdat ze op zoek waren naar potentiële leden met cryptografie- en computerbeveiligingsvaardigheden.[6]

Oplossing

De eerste puzzel van 2013 werd onder meer opgelost door Marcus Wanner.[7] Volgens hem werden degenen die de puzzels oplosten, vragen gesteld over hun steun voor informatievrijheid, online privacy en vrijheid, en afwijzing van censuur. Degenen die in dit stadium naar tevredenheid antwoordden, werden uitgenodigd voor een privéforum, waar ze de opdracht kregen een project te bedenken en te voltooien dat bedoeld was om de idealen van de groep te bevorderen. Hij voltooide zijn werk aan een methode voor algemene decryptie niet en de website werd verwijderd.

Soorten aanwijzingen

De puzzels en aanwijzingen van Cicada 3301 maakten gebruik van uiteenlopende communicatiemethoden, variërend van digitale media tot fysieke objecten. Zo werden er onder andere internetfora, telefoonlijnen, originele muziekstukken, opstartbare Linux-cd’s, digitale afbeeldingen, aanplakborden in het openbaar en pagina’s uit ongepubliceerde, cryptische boeken. Twee muziekwerken, "The Instar Emergence" en "Interconnectedness", dienden als begeleiding bij de puzzels, maar waren geen onderdeel van een bekend repertoire. Wie de stukken componeerde of uitvoerde, is nooit openbaar gemaakt.[8]

De organisatie creëerde zelfs een eigen cryptisch boek, de Liber Primus (Latijn: 'Eerste Boek'), geschreven in runen. Van dit complexe werk zijn slechts enkele pagina's succesvol gedecodeerd. Naast geavanceerde methoden om gegevens te versleutelen en te verbergen, waren de aanwijzingen doorspekt met verwijzingen naar literatuur, kunst, filosofie en muziek. Elke officiële aanwijzing werd ter bevestiging van de echtheid ondertekend met een vaste OpenPGP-privésleutel.[9]

Tot op de dag van vandaag is de laatste puzzel nog steeds niet opgelost.[10]

Beschuldigingen van illegale activiteiten

Door de mysterieuze en anonieme aard van de organisatie werd Cicada 3301 soms in verband gebracht met illegale activiteiten. Zo beschuldigden autoriteiten in de Chileense provincie Los Andes de groep ervan een hackerscollectief te zijn dat zich bezighield met criminele handelingen. Cicada 3301 reageerde steevast op dezelfde manier: met een PGP-ondertekende verklaring waarin de beschuldigingen met klem werden ontkend.[11]

Een vergelijkbaar incident deed zich voor in juli 2015, toen een groep die zichzelf '3301' noemde de database van Planned Parenthood in de Verenigde Staten hackte. Al snel bleek dat deze groep geen enkele band had met de oorspronkelijke Cicada 3301. De organisatie bracht een met PGP ondertekend statement uit waarin het verklaarde op geen enkele wijze geassocieerd te zijn met deze groep en het gebruik van haar naam en symbolen afkeurde. Later bevestigde de hackersgroep zelf ook dat er geen verband was.[12]

Nalatenschap en populaire cultuur

Het mysterie en de complexiteit van Cicada 3301 hebben geleid tot talloze verwijzingen in populaire cultuur en daarbuiten. Zo lanceerde de Amerikaanse marine in 2014 de cryptografische uitdaging Project Architeuthis, die duidelijk geïnspireerd was op de rekruteringspuzzels van de groep.[13]

Ook in de televisiewereld diende de puzzel als inspiratie, met name voor de aflevering Nautilus van de serie Person of Interest (2014). De plot draaide om een vergelijkbaar wereldwijd puzzelspel, waarbij het cicade-logo was vervangen door een nautilusschelp. De makers bevestigden dat Cicada 3301 de inspiratiebron was. Verwijzingen zijn ook te vinden in het videospel Assassin's Creed Origins (2017)[14] en de visuele roman Anonymous;Code.

In 2021 verscheen de komische thriller Dark Web: Cicada 3301, die het verhaal vertelt van een hacker die meedoet aan het spel terwijl hij de NSA probeert te ontwijken.[15] De invloed van de puzzels blijkt ook uit initiatieven zoals Cicada Detroit, een vergelijkbare wedstrijd met codes en cryptografie.

Meer recent, in juni 2024, dook een ransomware groep op die de naam Cicada 3301 gebruikt, hoewel er geen bewijs is dat deze groep iets met het oorspronkelijke mysterie te maken heeft.[16]

Zie ook

  • Pegasus3301
  • 11B-X-1371