Bosbad (Amersfoort)

Bosbad Amersfoort
Zicht vanuit het bos (2025)
Locatie
Plaats	Barchman Wuytierslaan 232, Amersfoort
Adres	Barchman Wuytierslaan 232
Coördinaten	52° 9′ NB, 5° 20′ OL
Status en tijdlijn
Gereed	1943
Verbouwing	2003, 2023
Oorspr. functie	zwembad
Bouwkundige informatie
Architect(en)	C.B. van der Tak jr.
Officiële website
Portaal    Civiele techniek en bouwkunde

Bosbad Amersfoort ook wel Bosbad Birkhoven is een openluchtzwembad in Amersfoort.

Het bosbad ligt in het park Birkhoven, dichtbij Dierenpark Amersfoort. Het bad beschikt over een 50 meterbad en twee ondiepe gedeelten. In de ondiepere gedeeltes zijn waterspuiten en speeleilanden. Het bad beschikt over een duikplank en een grote glijbaan. Op het terrein is tevens een 18-holes minigolfbaan.

Om het bad te vullen is zes en een half miljoen liter water nodig. Het bosbad wordt niet kunstmatig verwarmd. Het water komt uit twee natuurlijke bronnen die op het terrein van het zwembad liggen. Het bad is alleen 's zomers open. De openingstijden zijn weersafhankelijk; bij slecht weer of als de watertemperatuur onder de 18 graden gaat wordt het bad gesloten.

voorgeschiedenis

In 1931 kwam stadsbouwmeester C.B. van der Tak met een eerste schetsplan voor een imitatiestrandbad in het bos Birkhoven, zo staat te lezen in een document van de provincie Utrecht uit 2002. Aanleiding voor het document was dat de drie bosbaden in de provincie (Leersum, Baarn en Amersfoort) moesten voldoen aan de eisen van de Wet hygiëne en veiligheid zwemgelegenheden. De lopende ontheffingen van bepaalde voorschriften liepen af. In het bos Birkhoven bevonden zich begin jaren dertig al een openluchttheater en een sportpark. Het plan van Van der Tak werd echter in 1933 afgekeurd door Gedeputeerde Staten, mede door de sterke lobby uit de christelijke hoek: de christenen noemden zedeloosheid, behoud van natuurschoon en gebrek aan veiligheid als belangrijkste redenen om het bosbad niet te realiseren. In datzelfde jaar presenteerde Van der Tak een nieuw ontwerp: een groot, miervormig zwembad en een voorverwarmingsbassin, ook te gebruiken als kanovijver. In plaats van dit plan werd midden jaren dertig gekozen voor een grote bosvijver die gerealiseerd moest worden in het kader van de werkverschaffing. Als gevolg van de crisis, die in oktober 1929 in de Verenigde Staten na de Beurskrach begon - kende ook Amersfoort een groot aantal werklozen. De overheid bedacht een aantal werkverschaffingsprojecten om mensen (weer) aan het werk te krijgen. Van der Tak moest zijn ontwerp wederom aanpassen: soberder. Weer rezen bezwaren, maar het provinciaal bestuur keurde het plan in 1940 uiteindelijk goed.

Opening

Het bosbad ligt op het vroegere landgoed Birkhoven en werd in 1943 geopend. Bosbad Birkhoven werd op zaterdag 15 mei 1948 geopend voor kinderen en volwassenen. Kinderen betaalden 15 cent per bezoek, volwassenen 25 cent. Het Dagblad van Amersfoort vermeldde: Het bad zal: op werkdagen van 9-18 en 19-21 uur en op Zondagen van 13-18 en 19-21 uur voor gemengd baden geopend zijn uitgezonderd Maandagen en Dinsdagen van 9-11 uur wanneer het bad alleen respectievelijk voor dames en heren geopend zal zijn.^[1]

Bij de officiële opening in 1949 droeg de gemeente het beheer van het bad over aan een sportstichting.^[2] Op het terrein rond het bosbad werden door de aangesloten sportverenigingen sportfestijnen gehouden als motorwedstrijden, atletiek, korfbal en harddraverijen. Naast het bosbad was het Birkhovens openluchttheater.^[3]