Andy Burnham

Andrew Murray (Andy) Burnham (Aintree in Lancashire, 7 januari 1970) is een Brits Labour-politicus. Hij werd in 2017 gekozen tot burgemeester van Greater Manchester, en in 2021 en 2024 herkozen. Eerder was hij lid van het Lagerhuis en minister in het kabinet-Brown.

Burnham werd op zijn vijftiende lid van de Labour Party. Hij studeerde in Cambridge. Hij werkte korte tijd als journalist en werd in 1994 onderzoeker van Labour minister Tessa Jowell. Van 1994 tot 2001 bekleedde hij verschillende functies bij vakbonden en belangenorganisaties.

Burnham was van 2001 tot 2017 lid van het Lagerhuis voor het district Leigh. Hij had vanaf 2006 verschillende posten in het kabinet Kabinet Blair-III en het kabinet-Brown. Als staatssecretaris voor sport (2008-2009) in de regering van Gordon Brown speelde hij een belangrijke rol bij het besluit om een nieuw officieel onderzoek te starten naar de Hillsboroughramp.^[1] Van 2009 tot 2010 was hij minister voor Volksgezondheid.

Na het aftreden van Gordon Brown als partijleider in 2010 stelde Burnham zich kandidaat om hem op te volgen. Hij werd vierde in de verkiezingen, die werden gewonnen door Ed Miliband. Van 2011 tot 2015 was hij de schaduwminister van Volksgezondheid in Milibands schaduwkabinet.^[2][3]

Toen Labour de parlementsverkiezingen van 2015 had verloren, trad Milliband af als partijleider. Burnham stelde zich opnieuw kandidaat voor het partijleiderschap, maar werd tweede achter de verrassende winnaar Jeremy Corbyn. Hij werd vervolgens minister van binnenlandse zaken in Corbyns schaduwkabinet. In 2016 werd hij aangewezen als de kandidaat namens Labour voor de burgemeestersverkiezingen in Greater Manchester, die hij in mei 2017 won. In 2021 en 2024 werd hij met een grote meerderheid herkozen.^[4][5]

Tijdens Burnhams burgemeesterschap ging het Manchester voor de wind. In 2025 was het een van de weinige regio's in het Verenigd Koninkrijk met economische groei.^[1] Hij kreeg landelijke bekendheid tijdens de Covid-pandemie, toen hij met de regering van Boris Johnson in conflict kwam over subsidies voor de getroffen regio's in het noorden van Engeland.^[6]

In 2025 daalde de waardering voor Labour-premier Keir Starmer zowel binnen de partij als bij de kiezers. Er werd gesuggereerd dat de invloedrijke en populaire Burnham, die inmiddels bekend stond als 'the king in the North', Starmer zou willen opvolgen als partijleider en premier. Daarvoor zou hij echter weer lid moeten worden van het Lagerhuis. Op 24 januari 2026 maakte Burnham bekend zich kandidaat te willen stellen bij een tussentijdse verkiezing in het kiesdistrict Gorton&Denton (onderdeel van Manchester).^[7][8] Zijn kandidatuur werd niet geaccepteerd door het National Executive Committee van de Labour Party vanwege de kosten van onvoorziene burgemeestersverkiezingen in Manchester voor de belastingbetaler en voor Labour.^[9]

Burnham begon als een aanhanger van de centristische koers van Tony Blair. In de loop van zijn carrière schoof hij meer naar het linkse spectrum van de Labour Party. Hij is voorstander van samenwerking met het bedrijfsleven, maar pleit voor de-privatisering van essentiële diensten als openbaar vervoer en huisvesting.^[10]

• (en) Profiel van Andrew Burnham op parliament.uk