Akamas (schiereiland)

Akamas
Schiereiland van Cyprus
Akamas (Cyprus)
Akamas
Locatie
Land Cyprus
Locatie eiland Cyprus
Coördinaten 35° 2 NB, 32° 19 OL
Algemeen
Oppervlakte 230 km²
Foto('s)
Uitzicht vanaf Moutti Tis Sotiras
Uitzicht vanaf Moutti Tis Sotiras
Portaal  Portaalicoon   Europa
Lara Beach
Een rotsachtige kust van het schiereiland


Akamas (Grieks: Ακάμας, Turks: Akama) is een schiereiland en kaap van het eiland Cyprus. Het schiereiland is het noordwestelijke uiteinde van Cyprus en heeft een oppervlakte van 230 vierkante kilometer.

Ptolemaeus beschreef het als een dicht beboste landtong, in tweeën gedeeld door naar het noorden oprijzende toppen [een bergketen]. Het schiereiland is vernoemd naar Acamas, een zoon van Theseus, held uit de Trojaanse Oorlog en stichter van het stadsrijk Soli.

Tot het jaar 2000 werd het schiereiland door het British Army en de Navy gebruikt voor militaire oefeningen en als schietbaan. Op grond van het Verdrag van 1960 mocht het Britse leger het Akamas-schiereiland maximaal 70 dagen per jaar gebruiken voor oefeningen.

Aan de zuidkant van het schiereiland ligt de stad Pegeia en aan de noordoostkant de stad Polis. Vanwege het bergachtige karakter van het schiereiland lopen er geen wegen door het binnenland. Bovendien zijn sommige wegen die op Cypriotische wegenkaarten van het gebied zijn aangegeven, niet geasfalteerd. Bezienswaardigheden in Akamas zijn onder andere een reservaat voor dikkopschildpadden en de baden van Aphrodite, waar de godin zou hebben gebaad, in de buurt van Polis.

Beschermde status

Omdat het gebied relatief ontoegankelijk is, kent het een grote diversiteit aan flora en fauna. Het Europees Milieuagentschap merkte zelfs op dat het een van de slechts 22 gebieden met endemie in Europa was.

Ter voorbereiding op de toetreding van Cyprus tot de Europese Unie werd voorgesteld om het grootste deel van Akamas een beschermde status te geven. Twee stranden waar schildpadden hun eieren leggen, werden aangewezen als gebied van communautair belang binnen het Natura 2000-netwerk, het gebied Polis-Gialia werd een speciale beschermingszone en het schiereiland werd aangewezen als speciale beschermingszone voor vogels. Van het landgebied van Akamas dat in 2003 werd voorgesteld als Natura 2000-gebied, werd in 2009 echter slechts 50% door de regering van Cyprus als zodanig aangewezen. Het gebied wordt bedreigd door toeristische ontwikkeling en de geplande A7-snelweg tussen Polis en Paphos, en de regering staat onder druk om de bescherming van het schiereiland te verbeteren. Organisaties zoals de Groene Partij van Cyprus, Greenpeace en Friends of the Earth International ondernemen actie om het gebied te beschermen.

Biologie en ecologie

Akamas herbergt een grote diversiteit aan leven, waaronder veel kwetsbare soorten, waarvan sommige endemisch zijn voor Akamas. Wilde bloemen zijn onder andere cyclamen, schildzaad (Alyssum akamasicum, endemisch voor Akamas), Cypriotische tulpen en vele soorten orchideeën, gaspeldoorn en wit zonneroosje.

Dieren die in Akamas voorkomen zijn onder andere vleerhonden, spitsmuizen, egels, vossen, slangen, hagedissen, vale gieren, Cyprusgrasmus en Cyprusdwergooruil. Kwetsbare diersoorten zijn onder andere vleermuizen, monniksrobben en zeeschildpadden. In Lara Bay is een schildpaddenbroederij waar de eieren worden beschermd.

De volgende 39 van de 128 endemische plantensoorten van Cyprus komen voor op het schiereiland Akamas:

  • Alyssum akamasicum
  • Anthemis tricolor
  • Arenaria rhodia ssp. cypria
  • Asperula cypria
  • Astragalus cyprius
  • Ballota integrefolia
  • Bosea cypria
  • Carlina involucrata spp. cyprica
  • Carlina pygmea
  • Centaurea akamantis
  • Centaurea calcitrapa ssp. angusticeps
  • Centaurea veneris
  • Crocus veneris
  • Cyclamen cyprium
  • Euphorbia cypria
  • Gagea juliae
  • Gladiolus triphyllus
  • Helianthemum obtusefolium
  • Odontites cypria
  • Onobrychis venosa
  • Onopordum cyprium
  • Onosma fruticosa
  • Ophrys kotschyi
  • Ophrys lepethica
  • Origanum majorana (Echte marjolein)
  • Ornithogalum pedicellare
  • Phlomis cypria var. occidentalis
  • Pterocephalus multiflorus ssp. multiflorus
  • Ptilostemon chamaepeuce var. cyprius
  • Rubia laurea
  • Scutellaria cypria var. elatior
  • Sedum cyprium
  • Sedum porphyreum
  • Senecio glaucus ssp. cyprius
  • Taraxacum aphrogenes
  • Teucrium divaricatum ssp. canescens
  • Teucrium micropodioides
  • Thymus integer
  • Tulipa cypria

Important Bird Area

Het schiereiland en nabijgelegen kloven zijn aangewezen als Important Bird Area door BirdLife International vanwege het belang voor significante populaties van de Aziatische steenpatrijs, bruinkeelortolaan, cyprusgrasmus, cyprustapuit, dwergooruil, havikarend, jufferkraanvogel, kleine zilverreiger, kleine zwartkop, maskerklauwier, nachtzwaluw, scharrelaar, slechtvalk, steenuil, zwarte frankolijn, zwarte ibis en zwartkopgors.[1]

Akamas in de cultuur

De Britse presentator en natuuronderzoeker Sir David Attenborough heeft opnames gemaakt in Akamas. De film Akamas, die in première ging op het filmfestival van Venetië, is grotendeels opgenomen in Akamas. In de Griekse mythologie is dit de plek waar Aphrodite haar geliefde Adonis ontmoette. Sommige natuurlijke bezienswaardigheden worden in verband gebracht met dit verhaal. Zo zou Fontana Amorosa (Liefdesbron) bij Polis de liefdesbron van Aphrodite zijn en zou iedereen die uit deze bron drinkt worden overweldigd door jeugdige verlangens.

Kloven

De Avakaskloof

De Androlykoukloof en de Petratiskloof, beide aan de noordkant van Akamas, zijn te zien vanuit het dorp Androlykou. Aan de zuidwestkant heeft de Avakaskloof hoge steile kliffen die steeds dichter bij elkaar komen totdat ze elkaar raken, waardoor een tunnelvorming ontstaat waar een beek doorheen stroomt.

Toerisme

Akamas heeft zichzelf geprofileerd als een exclusieve bestemming en toeristen die hier komen, zijn meestal op zoek naar meer dan alleen “zon, zee en strand”. Ze zijn meer geïnteresseerd in cultuur, biodiversiteit en speciale sporten zoals golf of wandelen.

Brandstichtingen

In 2019 braken er verschillende branden uit door gelijktijdige brandstichtingen. Zes vliegtuigen van de Nationale Garde, de politie en het Ministerie van Bosbouw werden ingezet. De branden werden negen uur na het uitbreken geblust. Het hoofd van het Ministerie van Bosbouw, Charalambos Alexandrou, noemde de brandstichters ‘zinloos’ toen ze de omvang van de schade aan het berekenen waren. “Telkens wanneer er een vergadering wordt gepland om Akamas te bespreken, breekt er de dag ervoor brand uit in het gebied”, zei hij. Na de branden protesteerde de organisatie Save Akamas, Save Cyprus met de slogan ‘Hands off Akamas’. Sinds 2017 hebben brandstichters ongeveer 80 branden gesticht in of rond het Nationaal Bospark, aldus de organisatie. “De staat tolereert dergelijk crimineel gedrag op zijn best en moedigt het in het slechtste geval aan.” Minister van Landbouw Costas Kadis zei dat economische belangen ten grondslag liggen aan de branden die opzettelijk zijn aangestoken om de plannen om het gebied in 2022 tot nationaal bos te verklaren te saboteren. Hij maakte duidelijk dat het plan voor het ‘Akamas Nationaal Bos’ op schema blijft.

Amphitheatre Bay op het schiereiland Akamas
Amphitheatre Bay op het schiereiland Akamas


Zie de categorie Akamas Peninsula van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.