Adriaen Vlacq
Adriaen Vlacq (Gouda, 1600 - Den Haag, begraven 8 april 1667) was een Nederlandse uitgever, vertaler, boekhandelaar en wis- en sterrenkundige. Hij is vooral bekend geworden door de publicatie van zijn logaritme- en goniometrische tafels, die in Europa veel zijn gebruikt.
Adriaen Vlacq was de zoon van de Goudse schepen Cornelis Vlacq en Aeltgen Pieters. Cornelis was in 1573 betrokken bij een mislukte poging om het belegerde Haarlem te ontzetten. Adriaan vestigde in 1632 zich te Londen maar tien jaar later verhuisde hij aan het begin van de Engelse burgeroorlog naar Parijs. Hij woonde aan het einde van zijn leven in Den Haag.
Vlacq en de Goudse landmeter Ezechiel de Decker maakten uitgebreide logaritmetafels. Zij publiceerden in 1626 en 1627 hun Nieuwe Telkonst in twee delen. In het eerste deel staat een vertaling uit het Latijn van het werk van John Napier met rentetabellen en de Thiende van Simon Stevin. In het tweede deel gaven zij de logaritmen van alle getallen van 1 tot en met 100.000 in tien decimalen weer. Hiermee was het werk van Henry Briggs originele logaritmetabellen, die liepen van 1 tot 20000 en van 90000 tot 100000, drastisch aangevuld.[1] Vlacq publiceerde in 1628 zijn Arithmetica logarithmica.
Het is niet duidelijk wie de berekeningen gemaakt heeft, Vlacq of de Decker. Van Poelje concludeert dat ze de berekeningen samen deden en voortbouwden op het werk van de Engelse wiskundige Briggs.[2]
Naar Vlacq genoemd
Publicaties
- 1626 met Ezechiel de Decker. Eerste deel der Nieuwe Telkonst
- 1627 met Ezechiel de Decker. Tweede deel der Nieuwe Telkonst
Dit waren de twee delen, die zij van John Napier uit het Latijn hebben vertaald.
- 1628 Arithmetica logarithmica
- 1633 Trigonometria Artificialis
- 1636 Tabulae sinuum, tangentium et secantium et logarithmi sinuum, tangentium et numerorum ab unitate ad 10000. Franse en Duitse vertalingen volgden.
- voetnoten
- ↑ Logaritmen op basis van het getal 10 heten ook briggse logaritmen en natuurlijke logaritmen neperse logaritmen, genoemd naar John Napier.
- ↑ OE v Poelje. Adriaen Vlacq en Ezechiel de Decker: Dutch Contributors to the early Tables of Briggian Logarithms, 2005.
in Journal of the Oughtred Society 14, 1 - ↑ Vlacq, positie op de Maan: breedte -53,3; lengte 38,8 met een diameter van 89,0 km
- literatuur
- D J Struik. V. Het begin in West-Europa, 1990. bij de DBNL, Geschiedenis van de wiskunde, blz 105
- D Roegel. A reconstruction of De Decker-Vlacq's tables in the Arithmetica logarithmica (1628), 16 november 2014.
- D Roegel. A reconstruction of Adriaan Vlacq's tables in the Trigonometria artificialis (1633), 26 november 2011.