15-minutenstad
De 15-minutenstad is een planologisch concept bedacht door de Colombiaans-Franse bouwkundige Carlos Moreno.
Volgens het concept zou iedere stedeling toegang moeten hebben tot winkels, werkgelegenheid, onderwijs, zorg, groen, sport- en cultuurfaciliteiten op maximaal vijftien minuten fiets- of wandelafstand.[1] Het concept wordt ondertussen ook wel de X-minutenstad genoemd door de vele variaties die erop zijn bedacht. Maatregelen genomen tijdens de coronapandemie en bezorgdheden over de klimaatverandering zorgden wereldwijd voor toenemende interesse in het concept.[2]
Nederland
De steden in Nederland worden door urbanisten algemeen als 15-minutenstad beschouwd. Zo bijvoorbeeld Utrecht. Die gemeente streeft er zelfs naar om in 2040 een 10-minutenstad te zijn.[3][4]
Mogelijke voordelen
- De nood aan transportmogelijkheden vermindert. Dat is beter voor het klimaat en de leefomgeving.
- Zich te voet of per fiets verplaatsen is goed voor de lichamelijke gezondheid en het welzijn.
- Alles kort bij de hand hebben bespaart veel tijd en geld.[5]
Mogelijke nadelen
- Segregatie en ongelijkheid zouden niet af- maar toenemen in de 15-minutenstad.[6]
- De betaalbaarheid van stadswoningen kan nog meer onder druk komen te staan, naarmate de stad aantrekkelijker wordt om te wonen.[7]
Referenties
- ↑ 15 minutenstad. Vlaamse Overheid (6 april 2021). Gearchiveerd op 4 augustus 2023. Geraadpleegd op 4 augustus 2023.
- ↑ (en) A composite X-minute city cycling accessibility metric and its role in assessing spatial and socioeconomic inequalities – A case study in Utrecht, the Netherlands. Journal of Urban Mobility (december 2023). Gearchiveerd op 11 oktober 2023. Geraadpleegd op 4 augustus 2023.
- ↑ Knap, Elizabeth, Ulak, Mehmet Baran, Geurs, Karst T., Mulders, Alex, van der Drift, Sander (1 december 2023). A composite X-minute city cycling accessibility metric and its role in assessing spatial and socioeconomic inequalities – A case study in Utrecht, the Netherlands. Journal of Urban Mobility 3: 100043. ISSN:2667-0917. DOI:10.1016/j.urbmob.2022.100043.
- ↑ Heeft Utrecht in 2040 vijf stadskernen?. IO (29 november 2021). Geraadpleegd op 26 augustus 2025.
- ↑ (en) Andres Duany, Robert Steuteville, Defining the 15-minute city. Public Square (8 februari 2021). Gearchiveerd op 4 augustus 2023. Geraadpleegd op 4 augustus 2023.
- ↑ Jasper Monster, Wat betekent het 15-minuten-principe nu echt voor de stad (en wat is het gevaar)?. gebiedsontwikkeling.nu (10 maart 2021). Gearchiveerd op 4 augustus 2023. Geraadpleegd op 4 augustus 2023.
- ↑ De 15-minutenstad: een model voor een duurzame stad. Vlaamse ouderenraad. Gearchiveerd op 4 augustus 2023. Geraadpleegd op 4 augustus 2023.